Part 20

VENANDI cano mille uias hilarisque labores discursusque citos, securi proelia ruris, pandimus. Aonio iam nunc mihi pectus ab oestro aestuat: ingentis Helicon iubet ire per agros, Castaliusque mihi noua pocula fontis alumnus ingerit et late campos metatus apertos imponitque iugum uati retinetque corymbis implicitum ducitque per auia, qua sola numquam trita rotis. iuuat aurato procedere curru et parere deo: uiridis en ire per herbas imperat: intacto premimus uestigia musco; et, quamuis cursus ostendat tramite noto obuia Calliope facilis, insistere prato complacitum, rudibus qua luceat orbita sulcis. nam quis non Nioben numeroso funere maestam iam cecinit? quis non Semelen ignemque iugalem letalemque simul nouit de paelicis astu? quis magno recreata tacet cunabula Baccho, ut pater omnipotens maternos reddere mensis dignatus iusti complerit tempora partus? sunt qui sacrilego rorantis sanguine thyrsos (nota nimis) dixisse uelint, qui uincula Dirces Pisaeique tori legem Danaique cruentum imperium sponsasque truces sub foedere primo dulcia funereis mutantis gaudia taedis. Byblidos indictum nulli scelus; impia Myrrhae conubia et saeuo uiolatum crimine patrem nouimus, utque Arabum fugiens cum carperet arua iuit in arboreas frondis animamque uirentem. sunt qui squamosi referant fera sibila Cadmi stellatumque oculis custodem uirginis Ius Herculeosque uelint semper numerare labores miratumque rudis se tollere Terea pinnas post epulas, Philomela, tuas; sunt ardua mundi qui male temptantem curru Phaethonta loquantur exstinctasque canant emisso fulmine flammas fumantemque Padum, Cycnum plumamque senilem et flentis semper germani funere siluas. Tantalidum casus et sparsas sanguine mensas condentemque caput uisis Titana Mycenis horrendasque uices generis dixere priores. Colchidos iratae sacris imbuta uenenis munera non canimus pulchraeque incendia Glauces, non crinem Nisi, non saeuae pocula Circes, nec nocturna pie curantem busta sororem: haec iam magnorum praecepit copia uatum, omnis et antiqui uulgata est fabula saecli. nos saltus uiridisque plagas camposque patentis scrutamur totisque citi discurrimus aruis et uarias cupimus facili cane sumere praedas; nos timidos lepores, inbellis figere dammas audacisque lupos, uulpem captare dolosam gaudemus; nos flumineas errare per umbras malumus et placidis ichneumona quaerere ripis inter harundineas segetes faelemque minacem arboris in trunco longis perfigere telis implicitumque sinu spinosi corporis erem ferre domum; talique placet dare lintea curae. dum non magna ratis, uicinis sueta moueri litoribus tutosque sinus percurrere remis, nunc primum dat uela notis portusque fidelis linquit et Adriacas audet temptare procellas. mox uestros meliore lyra memorare triumphos accingar, diui fortissima pignora Cari, atque canam nostrum geminis sub finibus orbis litus et edomitas fraterno numine gentis, quae Rhenum Tigrimque bibunt Ararisque remotum principium Nilique uident in origine fontem; nec taceam, primum quae nuper bella sub Arcto felici, Carine, manu confeceris, ipso paene prior genitore deo, utque intima frater Persidos et ueteres Babylonos ceperit arcis, ultus Romulei uiolata cacumina regni; imbellemque fugam referam clausasque pharetras Parthorum laxosque arcus et spicula nulla. haec uobis nostrae libabunt carmina Musae, cum primum uultus sacros, bona numina terrae, contigerit uidisse mihi: iam gaudia nota temporis inpatiens sensus spretorque morarum praesumit uideorque mihi iam cernere fratrum augustos habitus, Romam clarumque senatum et fidos ad bella duces et milite multo agmina, quis fortis animat deuotio mentis: aurea purpureo longe radiantia uelo signa micant sinuatque trucis leuis aura dracones. tu modo, quae saltus placidos siluasque pererras, Latonae, Phoebe, magnum decus, heia age suetos sume habitus arcumque manu pictamque pharetram suspende ex humeris, sint aurea tela, sagittae, candida puniceis aptentur crura coturnis, sit chlamys aurato multum subtegmine lusa conrugesque sinus gemmatis balteus artet nexibus, implicitos cohibe diademate crinis. tecum Naiades faciles uiridique iuuenta pubentes Dryades Nymphaeque, unde amnibus umor, adsint et docilis decantet Oreadas Echo. duc age, diua, tuum frondosa per auia uatem: te sequimur, tu pande domos et lustra ferarum. huc igitur mecum, quisquis percussus amore uenandi damnas litis rabidosque tumultus ciuilisque fugis strepitus bellique fragores nec praedas auido sectaris gurgite ponti.

_304. Pan_

NYCTILVS atque Micon nec non et pulcer Amyntas torrentem patula uitabant ilice solem, cum Pan uenatu fessus recubare sub ulmo coeperat et somno lassatas sumere uiris; quem super ex tereti pendebat fistula ramo. hanc pueri, tamquam praedem pro carmine possent sumere fasque esset calamos tractare deorum, inuadunt furto sed nec resonare canorem fistula quem suerat nec uult contexere carmen, sed pro carminibus male dissona sibila reddit, cum Pan excussus sonitu stridentis auenae iamque uidens 'pueri, si carmina poscitis', inquit, 'ipse canam: nulli fas est inflare cicutas, quas ego Maenaliis cera coniungo sub antris. iamque ortus, Lenaee, tuos et semina uitis ordine detexam: debemus carmina Baccho.' haec fatus coepit calamis sic montiuagus Pan: 'te cano, qui grauidis hederata fronte corymbis uitea serta plicas quique udo palmite tigris ducis odoratis perfusus colla capillis, uera Iouis proles; nam cum post sidera caeli sola Iouem Semele uidit Iouis ora professum, hunc pater omnipotens, uenturi prouidus aeui, pertulit et iusto produxit tempore partus. hunc Nymphae Faunique senes Satyrique procaces, nosque etiam Nysae uiridi nutrimus in antro. quin et Silenus paruum ueteranus alumnum aut gremio fouet aut resupinis sustinet ulnis, euocat aut risum digito motuue quietem allicit aut tremulis quassat crepitacula palmis. cui deus arridens horrentis pectore setas uellicat aut digitis auris astringit acutas adplauditue manu mutilum caput aut breue mentum et simas tenero collidit pollice naris. interea pueri florescit pube iuuentus flauaque maturo tumuerunt tempora cornu. tum primum laetas extendit pampinus uuas: mirantur Satyri frondis et poma Lyaei. tum deus 'o Satyri, maturos carpite fetus' dixit 'et ignotos primi calcate racemos'. uix haec ediderat, decerpunt uitibus uuas et portant calathis celerique elidere planta concaua saxa super properant: uindemia feruet collibus in summis, crebro pede rumpitur uua nudaque purpureo sparguntur pectora musto. tum Satyri, lasciua cohors, sibi pocula quisque obuia corripiunt: quae fors dedit, occupat usus. cantharon hic retinet, cornu bibit alter adunco, concauat ille manus palmasque in pocula uertit, pronus at ille lacu bibit et crepitantibus haurit musta labris; alius uocalia cymbala mergit, atque alius latices pressis resupinus ab uuis excipit: at potus (saliens liquor ore resultat); euomit, inque humeros et pectora defluit humor. omnia ludus habet cantusque chorique licentes; tum primum roseo Silenus cymbia musto plena senex auide non aequis uiribus hausit. ex illo uenas inflatus nectare dulci hesternoque grauis semper ridetur Iaccho. quin etiam deus ille, deus Ioue prosatus ipso, et plantis uuas premit et de uitibus hastas integit et lynci praebet cratera bibenti.' haec Pan Maenalia pueros in ualle docebat, sparsas donec ouis campo conducere in unum nox iubet, uberibus suadens siccare fluorem lactis et in niueas astrictum cogere glebas.

ANONYMOUS

_305. Epitaph on M.P. Flavius Postumius Varus_

VIXI beatus dis, amicis, literis. manis colamus, namque opertis manibus diuina uis est aeuiterni temporis.

_306. To the Sea_

VNDARVM rector, genitor maris, arbiter orbis, Oceane o placido conplectens omnia fluctu, tu legem terris moderato limite signas, tu pelagi quodcumque facis fontisque lacusque. flumina quin etiam te norunt omnia patrem, te potant nubes ut reddant frugibus imbris; Cyaneoque sinu caeli tu diceris oras

## partibus ex cunctis inmensas cingere nexu.

tu fessos Phoebi reficis sub gurgite currus exhaustisque die radiis alimenta ministras, gentibus ut clarum referat lux aurea solem. si mare, si terras caelum mundumque gubernas, me quoque cunctorum partem, uenerabilis, audi, alme parens rerum, supplex precor. ergo carinam conserues, ubicumque tuo committere ponto hanc animam, transire fretum et discurrere cursus aequoris horrisoni sortis fera iussa iubebunt: tende fauens glaucum per leuia dorsa profundum, ac tantum tremulo crispentur caerula motu, quantum uela ferant, quantum sinat otia remis; sint fluctus, celerem ualeant qui pellere puppem, quos numerare libens possim, quos cernere laetus; seruet inoffensam laterum par linea libram, et sulcante uiam rostro submurmuret unda. da pater, ut tute liceat transmittere cursum, perfer ad optatos securo in litore portus me comitesque meos. quod cum permiseris esse, reddam, quod potero, plenas pro munere gratis.

_307. Boating Song_

HEIA, uiri, nostrum reboans echo sonet heia! arbiter effusi late maris ore sereno placatum strauit pelagus posuitque procellam, edomitique uago sederunt pondere fluctus. heia, uiri, nostrum reboans echo sonet heia! annisu parili tremat ictibus acta carina. nunc dabit arridens pelago concordia caeli uentorum motu praegnanti currere uelo. heia, uiri, nostrum reboans echo sonet heia! aequora prora secet delphinis aemula saltu, quisque gemat largum, promat se quisque lacertis, pone trahens canum deducta sit orbita sulcum. heia, uiri, nostrum reboans echo sonet heia! echo te pultet, portiscule: nos tamen heia. conuulsum remis spumet mare: nos tamen heia. uocibus adsiduis litus resonet: tamen heia.

_308. 'Margaret'_

_A Dog's Epitaph_

GALLIA me genuit, nomen mihi diuitis undae concha dedit, formae nominis aptus honos. docta per incertas audax discurrere siluas collibus hirsutas atque agitare feras, non grauibus uinclis unquam consueta teneri uerbera nec niueo corpore saeua pati. molli namque sinu domini dominaeque iacebam et noram in strato lassa cubare toro, et plus quam licuit muto canis ore loquebar: nulli latratus pertimuere meos. sed iam fata subi partu iactata sinistro, quam nunc sub paruo marmore terra tegit.

CLAVDIVS

circa 280(?) A.D.

_309. To the Moon_

LVNA decus mundi, magni pars maxima caeli, Luna, uagus noctis splendor, quam signa secuntur, Luna parens mensum numerosa prole renascens: tu biiugos stellante polos ab Sole gubernas, te redeunte dies fraternus colligit horas; te pater Oceanus renouato respicit amne, te spirant terrae, tu uinclis Tartara cingis; tu sistro resonas, Brimo, tu cymbala quassas; Isis Luna Core, uel Vesta es Iuno Cybelle. septenis tu lumine eges sub mense diebus et rursum renouas alternans lumina mensis. tunc minor es, cum plena uenis; tunc plena resurgens, cum minor es: crescis semper, cum deficis orbe. huc ades et nostris precibus dea blandior esto Luciferique iugis concordis siste iuuencas, ut uoluat fortuna rotam, qua prospera currant.

L. CAELIVS LACTANTIVS FIRMIANVS

fl. 290 A.D.

_310. The Phoenix_

EST locus in primo felix oriente remotus, qua patet aeterni maxima porta poli. nec tamen aestiuos hiemisue propinquus ad ortus sed qua sol uerno fundit ab axe diem. illic planities tractus diffundit apertos, nec tumulus crescit nec caua uallis hiat, sed nostros montis, quorum iuga celsa putantur, per bis sex ulnas imminet ille locus. hic Solis nemus est et consitus arbore multa lucus perpetuae frondis honore uirens. cum Phaethonteis flagrasset ab ignibus axis, ille locus flammis inuiolatus erat; et cum diluuium mersisset fluctibus orbem Deucalioneas exsuperauit aquas. non huc exsangues Morbi, non aegra Senectus nec Mors crudelis nec Metus asper adest, nec Scelus infandum nec opum uesana Cupido aut Sitis aut ardens caedis amore Furor; Luctus acerbus abest et Egestas obsita pannis et Curae insomnes et uiolenta Fames. non ibi tempestas nec uis furit horrida uenti nec gelido terram rore pruina tegit; nulla super campos tendit sua uellera nubes nec cadit ex alto turbidus umor aquae. est fons in medio, quem uiuum nomine dicunt, perspicuus, lenis, dulcibus uber aquis; qui semel erumpens per singula tempora mensum duodecies undis inrigat omne nemus. hic genus arboreum procero stipite surgens non lapsura solo mitia poma gerit. hoc nemus, hos lucos auis incolit unica Phoenix, unica si uiuit morte refecta sua. paret et obsequitur Phoebo ueneranda satelles: hoc Natura parens munus habere dedit. lutea cum primum surgens Aurora rubescit, cum primum rosea sidera luce fugat, ter quater illa pias inmergit corpus in undas, ter quater e uiuo gurgite libat aquam. tollitur ac summo considit in arboris altae uertice, quae totum despicit una nemus, et conuersa nouos Phoebi nascentis ad ortus exspectat radios et iubar exoriens. atque ubi Sol pepulit fulgentis limina portae et primi emicuit luminis aura leuis, incipit illa sacri modulamina fundere cantus et mira lucem uoce ciere nouam; quam nec aedoniae uoces nec tibia possit musica Cirrhaeis adsimulare modis, et neque olor moriens imitari posse putetur nec Cylleneae fila canora lyrae. postquam Phoebus equos in aperta effudit Olympi atque orbem totum protulit usque means, illa ter alarum repetito uerbere plaudit igniferumque caput ter uenerata silet. atque eadem celeris etiam discriminat horas innarrabilibus nocte dieque sonis, antistes luci nemorumque uerenda sacerdos et sola arcanis conscia, Phoebe, tuis. quae postquam uitae iam mille peregerit annos ac si reddiderint tempora longa grauem, ut reparet lapsum spatiis uergentibus aeuum, adsuetum nemoris dulce cubile fugit; cumque renascendi studio loca sancta reliquit, tunc petit hunc orbem, mors ubi regna tenet. derigit in Syriam celeris longaeua uolatus, Phoenicen nomen cui dedit ipsa uetus, secretosque petit deserta per auia lucos, sicubi per saltus silua remota latet. tum legit aerio sublimem uertice palmam, quae Graium Phoenix ex aue nomen habet, in quam nulla nocens animans prorepere possit, lubricus aut serpens aut auis ulla rapax. tum uentos claudit pendentibus Aeolus antris, ne uiolent flabris aera purpureum, neu concreta noto nubes per inania caeli submoueat radios solis et obsit aui. construit inde sibi seu nidum siue sepulcrum: nam perit ut uiuat, se tamen ipsa creat. colligit hinc sucos et odores diuite silua, quos legit Assyrius, quos opulentus Araps, quos aut Pygmaeae gentes aut India carpit aut molli generat terra Sabaea sinu. cinnamon hic auramque procul spirantis amomi congerit et mixto balsama cum polio. non casiae mitis nec olens suffimen acanthi nec turis lacrimae guttaque pinguis abest. his addit teneras nardi pubentis aristas et sociat myrrae uim, Nabathaea, tuae. protinus instructo corpus mutabile nido uitalique toro membra uieta locat. ore dehinc sucos membris circumque supraque inicit exsequiis inmoritura suis. tunc inter uarios animam commendat odores, depositi tanti nec timet illa fidem. interea corpus genitali morte peremptum aestuat, et flammam parturit ipse calor, aetherioque procul de lumine concipit ignem, flagrat et ambustum soluitur in cineres. quos uelut in massam generans in morte coactos conflat; et effectum seminis instar habet. complerit mensum si fetus tempora certa, sese oui teretis colligit in speciem; hinc animal primum sine membris fertur oriri, sed fertur uermi lacteus esse color: ac uelut agrestes, cum filo ad saxa tenentur, mutari tineae papilione solent: inde reformatur quali fuit ante figura et Phoenix ruptis pullulat exuuiis. non illi cibus est nostro concessus in orbe nec cuiquam inplumem pascere cura subest; ambrosios libat caelesti nectare rores, stellifero tenues qui cecidere polo. hos legit, his alitur mediis in odoribus ales, donec maturam proferat effigiem. ast ubi primaeua coepit florere iuuenta, euolat ad patrias iam reditura domus. ante tamen, proprio quicquid de corpore restat, ossaque uel cineres exuuiasque suas unguine balsameo myrraque et ture soluto condit et in formam conglobat ore pio. quam pedibus gestans contendit Solis ad urbem inque ara residens ponit in aede sacra. mirandam sese praestat praebetque uerendam: tantus aui decor est, tantus abundat honor. praecipuus color est, quali sunt sidera caeli, praecoqua uel qualis Punica grana tegit: qualis inest foliis, quae fert agreste papauer, cum pandit uestes Flora rubente solo. hoc humeri pectusque decens uelamine fulgent, hoc caput, hoc ceruix summaque terga nitent; caudaque porrigitur fuluo distincta metallo, in cuius maculis purpura mixta rubet; aura auri pennas insignit, desuper Iris pingere ceu nubis splendida rore solet; albicat insignis mixto uiridante smaragdo et puro cornu gemmea cuspis hiat; ingentis oculos credas geminos hyacinthos, quorum de medio lucida flamma micat; arquata est rutilo capiti radiata corona Phoebei referens uerticis alta decus; crura tegunt squamae Tyrio depicta ueneno, ast unguis roseo tinguit honore color. effigies inter pauonis mixta figuram cernitur et pictam Phasidis inter auem. magnitiem, terris Arabum quae gignitur, ales uix aequare potest, seu fera seu sit auis. non tamen est tarda, ut uolucres quae corpore magno incessus pigros per graue pondus habent, sed leuis ac uelox, regali plena decore; talis in aspectu se tenet usque hominum. huc uenit Aegyptus tanti ad miracula uisus et raram uolucrem turba salutat ouans. protinus exsculpunt sacrato in marmore formam et titulo signant remque diemque nouo. contrahit in coetum sese genus omne uolantum, nec praedae memor est ulla nec ulla metus. alituum stipata choro uolat illa per altum turbaque prosequitur munere laeta pio. sed postquam puri peruenit ad aetheris auras, mox redit; illa suis conditur inde locis. o fortunatae sortis finisque uolucrem, cui de se nasci praestitit ipse deus! o felix, seu mas seu femina siue necutrum, felix quae Veneris foedera nulla coit! mors illi Venus est, sola est in morte uoluptas: ut possit nasci, appetit ante mori. ipsa sibi proles, suus est pater et suus heres, nutrix ipsa sui, semper alumna sibi. ipsa quidem, sed non eadem est; eademque nec ipsa est, aeternam uitam mortis adepta bono.

CATO

290(?) A.D.

_311. Moral Distichs_

_i_

_Learning_

(_a_) INSTRVE praeceptis animum, ne discere cessa; nam sine doctrina uita est quasi mortis imago.

(_b_) multa legas facito, tum lectis neglege multa; nam miranda canunt, sed non credenda poetae.

(_c_) disce sed a doctis, indoctos ipse doceto: propaganda etenim est rerum doctrina bonarum.

(_d_) discere ne cessa: cura sapientia crescit, rara datur longo prudentia temporis usu.

(_e_) disce aliquid; nam cum subito Fortuna recessit, ars remanet uitamque hominis non deserit umquam.

_ii_

_Religion_

(_a_) SI deus est animus, nobis ut carmina dicunt, hic tibi praecipue sit pura mente colendus.

(_b_) an di sint caelumque regant ne quaere doceri: cum sis mortalis, quae sunt mortalia cura.

(_c_) quid deus intendat noli perquirere sorte: quid statuat de te sine te deliberat ille.

(_d_) ture deum placa, uitulum sine crescat aratro: ne credas gaudere deum cum caede litatur.

_iii_

_Friendship_

(_a_) SI potes, ignotis etiam prodesse memento: utilius regno est meritis adquirere amicos.

(_b_) cum tibi uel socium uel fidum quaeris amicum, non tibi fortuna est hominis sed uita petenda.

(_c_) ignotum notis noli praeponere amicis: cognita iudicio constant, incognita casu.

(_d_) uincere cum possis, interdum cede sodali, obsequio quoniam dulces retinentur amici.

(_e_) gratior officiis, quo sis mage carior, esto, ne nomen subeas quod dicunt officiperdi.

(_f_) officium alterius multis narrare memento; at quaecumque aliis benefeceris ipse, sileto.

(_g_) damnaris numquam post longum tempus amicum: mutauit mores, sed pignora prima memento.

_iv_

_Death_

(_a_) NE timeas illam, quae uitae est ultima finis: qui mortem metuit, quod uiuit, perdit id ipsum.

(_b_) linque metum leti; nam stultum est tempore in omni, dum mortem metuas, amittere gaudia uitae.

(_c_) fac tibi proponas, mortem non esse timendam: quae bona si non est, finis tamen illa malorum est.

(_d_) rebus in aduersis animum submittere noli: spem retine; spes una hominem nec morte relinquit.

_v_

_The Speech of Men_

(_a_) PROSPICITO tecum tacitus quid quisque loquatur: sermo hominum mores et celat et indicat idem.

(_b_) contra uerbosos noli contendere uerbis: sermo datur cunctis, animi sapientia paucis.

(_c_) cum te aliquis laudat, iudex tuus esse memento: plus aliis de te quam tu tibi credere noli.

(_d_) iudicium populi numquam contempseris unus: ne nulli placeas, dum uis contemnere multos.

(_e_) cum recte uiuas, ne cures uerba malorum: arbitrii non est nostri quid quisque loquatur.

(_f_) si uitam inspicias hominum, si denique mores, cum culpant alios: nemo sine crimine uiuit.

_vi_

_Wives and Slaves_

(_a_) CVM seruos fueris proprios mercatus in usus et famulos dicas, homines tamen esse memento.

(_b_) nil temere uxori de seruis crede querenti: semper enim mulier quem coniux diligit odit.

(_c_) uxoris linguam, si frugi est, ferre memento; namque malum est non uelle pati nec carpere posse.

(_d_) uxorem fuge ne ducas sub nomine dotis, nec retinere uelis, si coeperit esse molesta.

REPOSIANVS

circa 290 A.D.

_312. The Bridal Bower of Mars and Venus_

ORNAT terra nemus: nunc lotos mitis inumbrat, nunc laurus, nunc myrtus. habent sua munera rami; namque hic per frondis redolentia mala relucent. uilia non illo surgebant gramina luco: pingunt purpureos candentia lilia flores; hic rosa cum uiolis, hic omnis gratia odorum, hic inter uiolas coma mollis laeta hyacinthi: dignus amore locus, cui tot sint munera rerum. non tamen in lucis aurum, non purpura fulget: flos lectus, flos uincla tori, substramina flores: deliciis Veneris diues natura laborat. texerat hic liquidos fontis non uilis arundo, sed qua saeua puer conponat tela Cupido. hunc solum Paphie puto lucum fecit amori: hic Martem exspectare solet. quid Gratia cessat, quid Charites? cur, saeue puer, non lilia nectis? tu lectum consterne rosis, tu serta parato et roseis crinem nodis subnecte decenter!

PENTADIVS

circa 290 A.D.

_313. Narcissus_

HIC est ille, suis nimium qui credidit umbris, Narcissus uero dignus amore puer. cernis ab inriguo repetentem gramine ripas, ut per quas periit crescere possit aquas.

_314. Woman_

CREDE ratem uentis, animum ne crede puellis; namque est feminea tutior unda fide. femina nulla bona est, uel, si bona contigit una, nescio quo fato est res mala facta bona.

ANONYMOUS

circa 290 A.D.

_315. Epitaph on the Actor Vitalis_

QVID tibi, mors, faciam, quae nulli parcere nosti, nescia laetitiam, nescia amare iocos. his ego praeualui toto notissimus orbi, hinc mihi larga domus, hinc mihi census erat. gaudebam semper; quid enim, si gaudia desint, hic uagus ac fallax utile mundus habet? me uiso rabidi subito cecidere furores; ridebat summus me ueniente dolor. non licuit quemquam curis mordacibus uri nec rerum incerta mobilitate trahi. uincebat cunctos praesentia nostra timores et mecum felix quaelibet hora fuit. motibus ac dictis (tragici quoque larua placebat) exhilarans uariis tristia corda modis fingebam uultus, habitus ac uerba loquentum, ut plures uno credibile ore loqui. ipse etiam, quem nostra oculis geminabat imago, horruit in uultu se magis esse meo. o quotiens imitata meo se femina gestu uidit et erubuit totaque muta fuit! ergo quot in nostro uiuebant corpore formae tot mecum raptas abstulit atra dies. quo uos iam tristi turbatus deprecor ore, qui titulum legitis cum pietate meum: 'o quam laetus eras, Vitalis' dicite maesti, 'sint tibi di tali, sint tibi fata, modo.'

TIBERIANVS

fl. A.D. 335.

_316. A Woodland Scene_

AMNIS ibat inter arua ualle fusus frigida, luce ridens calculorum, flore pictus herbido. caerulas superne laurus et uirecta myrtea leniter motabat aura blandiente sibilo. subter autem molle gramen flore adulto creuerat: et croco solum rubebat et lucebat liliis et nemus fragrabat omne uiolarum suspiritu. inter ista dona ueris gemmeasque gratias omnium regina odorum uel colorum Lucifer auriflora praeminebat, flamma Diones, rosa. roscidum nemus rigebat inter uda gramina: fonte crebro murmurabant hinc et inde riuuli, antra muscus et uirentes intus myrtus uinxerant, qua fluenta labibunda guttis ibant lucidis. has per umbras omnis ales plus canora quam putes cantibus uernis strepebat et susurris dulcibus; hic loquentis murmur amnis concinebat frondibus, quis melos uocalis aurae musa zephyri mouerat. sic euntem per uirecta pulcra odora et musica ales amnis aura lucus flos et umbra iuuerat.

_317. Gold_

AVRVM, quod nigri manes, quod turbida mersant flumina, quod duris extorsit poena metallis! aurum, quo pretio reserantur limina Ditis, quo Stygii regina poli Proserpina gaudet! aurum, quod penetrat thalamos rumpitque pudorem, qua tectus saepe inlecebra micat impius ensis! in gremium Danaes non auro fluxit adulter mentitus pretio faciem fuluoque ueneno? non Polydorum hospes saeuo necat incitus auro? altrix infelix, sub quo custode pericli commendas natum, cui regia pignora credis? fit tutor pueri, fit custos sanguinis aurum! inmitis nidos coluber custodiet ante et uitulos fetae poterunt seruare leaenae. sic etiam ut Troiam popularet Dorica pubes aurum causa fuit: pretium dignissima merces. infami probro palmam conuendit adulter. denique cernamus, quos aurum uenit in usus. auro emitur facinus, pudor almus uenditur auro, tum patria atque parens, leges pietasque fidesque: omne nefas auro tegitur, fas proditur auro. porro hoc Pactolus, porro fluat et niger Hermus! aurum, res gladii, furor amens, ardor auarus, te celent semper uada turbida, te uada nigra, te tellus mersum premat infera, te sibi nasci Tartareus cupiat Phlegethon Stygiaeque paludes! inter liuentis pereat tibi fulgor arenas, nec post ad superos redeat famis aurea puros!

_318. 'Too Adventurous Wings'_

ALES, dum madidis grauata pennis udos tardius explicat uolatus, defecta in medio repente nisu capta est pondere depremente plumae: cassato solito uigore pennae, quae uitam dederant, dedere letum; ac, quis ardua nunc tenebat alis, isdem protinus incidit ruinae. quid sublimia circuisse prodest? qui celsi steterant, iacent sub imis! exemplum capiant, nimis petendo qui mentis tumidi uolant secundis.

_319. God_