Chapter 33 of 36 · 3998 words · ~20 min read

Part 33

Tense, n. [tens] Tiempo [del verbo]. Panahon ng pagbabaybay ng pangwatas ó berbo.

Tension, n. [ténsion] Tension, dilatacion. Unat, lawig.

Tent, n. [tent] Tienda, pabellon. Dampâ, tolda de kampanya.

Tent, v. [tent] Alojarse en tienda. Manirahan sa dampâ ó sa tolda de campanya.

Tentative, adj. [téntativ] De ensayo, de prueba. Sinusubok, tinitikman.

Tenter, n. [ténter] Especie de bastidor que se usa en las fábricas de paño. Sampayan.

Tenth, adj. [tenz] Décimo. Ikasangpû.

Tenthly, adv. [ténzli] En décimo lugar. Sa ikasangpû.

Tepid, adj. [tépid] Tibio, templado. Malahiningá, malagamgam, timplado.

Tergiversation, n. [tærjiversécion] Tergiversación. Pagbabaligtad, kabalintunaan.

Term, n. [term] Término, confin; condición, estipulacion. Hanggá, hangganan; sálitaan, káyarian.

Terminate, v. [términet] Terminar, acabar. Tapusin, wakasán.

Termination, n. [terminécion] Terminacion, fin, conclusion. Katapusan, wakas, hanggá.

Terrace, n. [térras] Terrado, azotea; terraplen.. Batalán; pilapil.

Terrestrial, adj. [terréstrial] Terrestre, terreno. Nauukol sa lupà.

Terrible, adj. [térribl] Terrible. Kakilakilabot.

Terrier, n. [térrier] Zorrero. Asong pangaso.

Terrific, adj. [térrific] Terrífico. Nakapangingilabot.

Terrify, v. [térrifai] Aterrar, espantar. Magpangilabot, manindak.

Territorial, adj. [terrítorial] Territorial. Nauukol sa lupà.

Territory, n. [térritori] Territorio, distrito. Nayon, pook, lalawigan.

Terror, n. [tér-ror] Terror, pavor. Sindak, malaking takot.

Terse, adj. [ters] Terso, pulido. Malinis, maselang.

Terseness, n. [térsnes] Elegancia. Inam, karikitan [sa pananalitâ].

Tertian, n. [tércian] Terciana, calentura que repite cada tercer dia. Lagnat na lumilitaw twing ikatlong araw.

Test, n. [test] Prueba. Pagsubok, pagtikím.

Testament, n. [téstament] Testamento. Testamento, pahimakas na bilin; bagong tipan.

Testamentary, n. [testaménteri] Testamentario. Nauukol sa testamento.

Testator, n. [testétor] Testador. Ang nag-iwan ng pahimakas na bilin ó ng testamento.

Testify, v. [téstifai] Testificar, afirmar. Sumaksí, magpatunay, magpatotoo.

Testimonial, adj. [testímonial] Testimonial. Pananaksí, ukol sa patotoo.

Testimony, n. [téstimoni] Testimonio. Patotoo.

Testy, adj. [tésti] Enojadizo, tétrico. Magagalitín, masungít.

Tether, n. [tézer] Traba, lazo. Laláng.

Text, n. [tecst] Texto. Bagay, layon, adhikâ, pinag-salitaan.

Textile, adj. [técstil] Hilable. Nahahabi.

Texture, n. [técstiur] Textura, tejido. Habi, tahî.

Than, adv. [dzan] Que, de. Kaysa, pa.

Thank, v. [zenc] Dar gracias, agradecer. Magpasalamat.

Thankful, adj. [zéncful] Grato, agradecido. Marunong kumilala ng utang na loob.

Thanks, n. [zencs] Gracias. Salamat.

Thanksgiving, n. [zéncsgiving] Accion de gracias. Pagpapasalamat.

That, pron. [dzat] Aquel, aquello. Yaon, iyan.

Thatch, n. [dzatch] Techo de paja ó de nipa. Atíp, bubóng na kugon ó pawid.

Thatch, v. [dzatch] Techar con paja ó nipa. Atipán ó bubungan ng kugon ó pawid.

Thaw, n. [zo] Deshielo, el derritimiento de lo que está helado. Pagkatunaw, pagkalusaw.

Thaw, v. [zo] Deshelarse. Matunaw, malusaw.

The, art. [dzí] El, la, lo, los, las. Ang.

Theatre, n. [zíater] Teatro. Dulà; dúlaan; teatro.

Theatric, adj. [ziátric] Teatral. Nauukol sa dulà.

Theatrical = Theatric.

Thee, pron. [dzií] Té á tí. Iyo, mo.

Theft, n. [zeft] Hurto. Pagnanakaw, panguumít.

Their, pron. [dzer] Su, suyo. Kanila, nila.

Them, pron. [dzem] Los, las, á aquellos, á aquellas, á ellos, á ellas. Sa kanila, nila.

Theme, n. [zem] Tema. Súliranin, bagay.

Themselves, pron. [dzemsélvs] Ellos mismos, ellas mismas. Sila rin, kanila rin, nila rin.

Then, adv. [dzen] Entonces, pues. Kung gayon; sakâ, ngâ.

Thence, adv. [dzens] De ahí, por eso. Mulâ rito, mulâ ngayon, sa dahilang ito.

Thenceforth, adv. [dzénsforz] Desde entonces. Mulâ nga niyaon.

Theocracy, n. [ziócresi] Teocracia. Pamamahalà ng mga parè.

Theology, n. [ziólodchi] Teología. Karunungan tungkol sa Dyos at sa kanyang mga pasyá.

Theory, n. [zíori] Teoría. Kaalaman sa pag-iisip.

Therapeutic, adj. [zerapiútic] Terapeútico. Nauukol sa paggagamot.

There, adv. [dzer] Allí, allá, ahí. Diyan, doon.

Thereabout, adv. [dzérebaut] Por ahí, por allá. Diyan sa, doon sa.

There at, adv. [dzer-at] Por eso, de eso. Dahil diyan, sa ganyan.

There by, adv. [dzer-bái] Con eso, de este modo. Sa gayon, sa ganitong paraan.

Therefore, adv. [dzérfor] Por esto, por eso. Kayâ, anopa't.

Therefrom, adv. [dzér-from] De allí, de allá. Mulâ riyan, mulâ roon.

Therein, adv. [dzerín] En este, en aquello, en eso. Sa ganyan, sa gayon.

Thereinto, adv. [dzer-intú] En aquello, en eso. Sa bagay na iyan, sa ganyan.

Thereof, adv. [dzeróf] De esto, de aquello. Dito sa, diyan sa.

Thereon, adv. [dzerón] En eso, sobre eso. Diyan sa, sa ibabaw niyan.

Thereto, adv. [dzertú] Á eso, á ello. Diyan sa, doon sa.

Thereunto, adv. [dzerantú] Á eso, á ello. Diyan sa, doon sa.

Thereupon, adv. [dzerapón] En consecuencia de eso. Dahilan diyan.

Therewith, adv. [dzerwíz] Con eso, con aquello. Sa ganyan, sa gayon.

Therewithal, adj. [dzerwizól] Á mas, ademas. Bukod sa rito, sakâ.

Thermometer, n. [zermómeter] Termómetro. Termómetro, nagpapakilala ng timplá ng panahon.

Thermometric, adj. [zermómetric] Termométrico. Nauukol sa termométro.

Thermometrical = Thermometric.

These, pron. [dziís] Estos, estas. Ang mga ito.

Thesis, n. [zísis] Tésis. Súliranin.

They, pron. [dzey] Ellos, ellas. Silá.

Thick, adj. [zic] Espeso, denso; grueso. Malapot, masinsin, siksik, paikpik; makapal.

Thicken, v. [zikn] Condensar, espesar; engrosar. Palaputin, sinsinin, paikpikin; kapalan, pakapalín.

Thicket, n. [zíket] Espesura de un bosque. Kasukalan sa gubat.

Thickness, n. [zíknes] Espesor, densidad. Lapot, sinsin; kapal.

Thief, n. [zif] Ladron. Magnanakaw.

Thieve, v. [ziv] Hurtar, robar. Magnakaw, mang-umít.

Thievery, n. [zíveri] Hurto, robo. Pagnanakaw, panguumít.

Thievish, adj. [zívish] Inclinado á hurtar. Mahilig sa pagnanakaw.

Thigh, n. [zai] Muslo. Pigî.

Thill, n. [zil] Vara de un carro. Baras ng karriton.

Thimble, n. [zímbl] Dedal. Didál.

Thin, adj. [zin] Delgado, flaco; claro, ralo. Manipís, payât; malagnaw.

Thine, pron. [dzáin] Tuyo, tuya. Iyo, mo.

Thing, n. [zing] Cosa. Bagay.

Think, v. [zink] Pensar, meditar, idear; creer. Umisip, mag-isip, magwarì, umakalà.

Thinness, n. [zínnes] Delgadez; raleza. Kanipisan, kapayatan; kalagnawan.

Third, adj. [zerd] Tercero. Ikatló.

Thirdly, adv. [zérdli] En tercer lugar. Sa ikatlo.

Thirst, n. [zerst] Sed. Uhaw.

Thirst, v. [zerst] Tener ó padecer sed. Mauhaw.

Thirsty, adj. [zérsti] Sediento. Uhaw, nauuhaw.

Thirteen, adj. [zértin] Trece. Labing tatló.

Thirteenth, adj. [zértinz] Décimotercio. Ikalabing tatló.

Thirtieth, adj. [zértiez] Trigésimo. Ikatatlong pû.

Thirty, adj. [zérti] Treinta. Tatlong pû.

This, pron. [dzis] Este, esta, esto. Ito, irí.

Thistle, n. [zisl] Cardo silvestre. Dawag, tinikán.

Thistly, adj. [zísli] Lleno de cardos. Matinik.

Thither, adv. [dzídzer] Allá, en aquel lugar. Doon, sa dakong yaon.

Thong, n. [zong] Correa. Panalì.

Thorn, n. [zorn] Espino, espina. Tiník.

Thorny, adj. [zórni] Espinoso. Matiník.

Thorough, prep. [zoró] Por, por medio. Sa, sa pamamagitan.

Thoroughly, adj. [zóroli] Enteramente, á fondo. Lubos, buong buô.

Those, pron. [dzos] Aquellos, aquellas. Yaong mga, ang mga yaon.

Thou, pron. [dzaw] Tú. Ikaw.

Though, conj. [dzó] Aunque, sin embargo, no obstante. Bagaman, kahiman.

Thought, n. [zot] Pensamiento. Pag-iisip, isipan.

Thoughtful, adj. [zótful] Pensativo, meditabundo. Mapag-isíp, mapanimdimin.

Thoughtless, adj. [zótles] Descuidado. Pabayâ, walang bahalà.

Thousand, adj. [záusand] Mil. Libo, sanglibo.

Thousandth, adj. [záusandz] Milésimo. Ikasanglibo.

Thrall, n. [zrol] Esclavo; esclavitud. Alipin, busabos; pagka-alipin, pagkabusabos.

Thrall, v. [zrol] Esclavizar. Umalipin, bumusabos.

Thrash, v. [zrash] Trillar, batir, sacudir. Gumiik, maghampas, magpagpag.

Thrasher, n. [zrásier] Trillador. Manggigiik.

Thread, n. [zred] Hilo. Sinulid; hiblá.

Thread, v. [zred] Enhebrar. Magsuot ng sinulid sa butas ng karayom.

Threadbare, adj. [zrédber] Raido, muy usado. Gasgás, mapurol.

Threat, n. [zret] Amenaza. Balà, hamon, pananakot; ambâ, yambâ.

Threaten, v. [zrétn] Amenazar. Magbalà, manakot.

Three, adj. [zri] Tres. Tatlo.

Threefold, adj. [zrífold] Tríplice, triple. Makatatlo, tatlong beses.

Threshold, n. [zrésjold] Umbral, entrada. Pasukán táyuan sa pintuan.

Thrice, adv. [zráis] Tres veces. Makaitlo, makatatlo.

Thrift, n. [zrift] Ganancia, utilidad. Pakinabang.

Thriftless, adj. [zríftles] Pródigo. Alibughâ.

Thrifty, adj. [zrífti] Frugal; económico. Masaganá; mapag-arimohonan.

Thrill, v. [zril] Taladrar, horadar. Bumalibol, bumutas.

Thrive, v. [zráiv] Prosperar, adelantar. Guminghawa, bumuti ang lagáy.

Throat, n. [zrot] Garganta. Lalamunan.

Throb, n. [zrob] Palpitacion. Kabá, kutog.

Throb, v. [zrob] Palpitar. Kumabá, kumutog.

Throe, n. [zro] Dolores de parto; agonía de la muerte. Paghihirap sa panganganak; paghihingalô.

Throne, n. [zron] Trono. Luklukang harì.

Throng, n. [zrong] Tropel de gente. Bunton ng tao.

Throng, v. [zrong] Venir de tropel, amontonarse. Magbunton [ang tao], magkulumot.

Throttle, n. [zrotl] Gaznate. Gulunggulungan.

Throttle, v. [zrotl] Ahogar, sofocar. Sumakal, uminis.

Through, prep. [zrú] Al traves, por medio de. Sa, sa boong..., sa gitnâ, sa pamamagitan ng.

Throughout, adv. [zru-áut] En todas partes. Saansaan man, sa lahat ng dako.

Throw, n. [zró] Tiro, golpe. Hagis, pukól, balibat, pagkabato.

Throw, v. [zró] Echar, tirar, lanzar. Maghagis, magtapon, pumukol, bumalibat, bumató.

Thrust, n. [zrast] Arremetida, ataque. Daluhong, lusob, sagasà.

Thrust, v. [zrast] Empujar, impeler; acometer con ímpetu y violencia. Magtulak, magbudlong; dumaluhong, sumagasà.

Thumb, n. [zamb] Dedo pulgar. Daliring hinlalakí.

Thump, n. [zamp] Porrazo, golpe. Bugbog, suntok.

Thump, v. [zamp] Aporrear, apuñetear. Bumugbog, sumuntok.

Thunder, n. [zánder] Trueno. Kulog.

Thunder, v. [zánder] Tronar. Kumulog.

Thunderbolt, n. [zánderbolt] Rayo. Kidlat, lintík.

Thursday, n. [zársde] Jueves. Hwebes.

Thus, adv. [dzas] Así, de este modo. Ganito, sa ganitong paraan.

Thwack, v. [zwak] Aporrear, apuñetear. Bumugbog, sumuntok.

Thwart, v. [zwort] Cruzar, atravezar; impedir, contradecir. Tumawid, tumahak; humadlang, sumalangsang.

Thy, pron. [dzai] Tú, tus. Iyo, mo.

Thyself, pron. [dzáiself] Tí mismo. Iyo rin.

Tiara, n. [tiára] Tiara. Tiara.

Tick, n. [tic] Garrapata; préstamo de dinero. Hanip; pautang.

Tick, v. [tic] Tomar al fiado; dar al fiado. Pautangin; magpautang.

Ticket, n. [tíket] Billete. Bilyete.

Tickle, v. [tikl] Hacer cosquillas. Mangilitî.

Tickling, n. [tícling] Cosquillas. Kilitî.

Ticklish, adj. [tíklish] Cosquilloso. Makílitiin.

Tide, n. [táid] Marea; tiempo, estacion. Laki't kati ng tubig; panahon.

Tide, v. [táid] Andar con la marea. Sumunod sa agos.

Tidings, n. [táidings] Nuevas noticias. Mga bagong balità.

Tidy, adj. [táidi] Airoso, limpio. Maselang, malinis.

Tie, n. [tai] Nudo, atadura. Buhol, talibugsô, talì.

Tie, v. [tai] Anudar; atar. Magbuhol; italibugsô; italì.

Tier, n. [tir] Fila, hilera. Hanay, pila.

Tiff, n. [tif] Bebida; disgusto. Inumín; samâ ng loob.

Tiger, n. [táiguer] Tigre. Tigre.

Tight, adj. [táit] Tirante, tieso. Unát, banát.

Tighten, v. [táitn] Tirar, estirar. Hilahin, unatin.

Tile, n. [táil] Teja. Tisà, laryó.

Tile, v. [táil] Tejar. Magbubong ng tisà.

Tiling, n. [táiling] Tejido. Bubungang tisà.

Till, prop. [til] Hasta. Hanggang sa.

Till, v. [til] Cultivar, labrar. Mag-araro, maglináng, magbungkal ng lupà.

Tillable, adj. [tílabl] Labrantío. Lupang bukirín.

Tillage, n. [tíledch] Labranza. Pagbubukid, paglilinang.

Tiller, n. [tíler] Labrador, agricultor; caña del timon. Mangbubukid, manglilináng, ugit.

Tilt, n. [tilt] Tienda, cubierta, toldo.. Habong, takip, kulandong.

Tilt, v. [tilt] Entoldar. Maghabong.

Timber, n. [tímber] Madera de construccion. Kahoy na panangkap sa paggawâ ng bahay.

Timbrel, n. [tímbrel] Pandero. Pandereta.

Time, n. [táim] Tiempo. Panahón.

Time, v. [táim] Adaptar al tiempo. Iayon sa panahón.

Timely, adj. [táimli] Oportuno. Mabuting pagkakataon.

Timely, adv. [táimli] Con tiempo, á proposito. Nasa oras, tamà sa oras.

Timid, adj. [tímid] Tímido, temeroso. Takót, dwag, matatakutín.

Timidity, n. [timíditi] Timidez. Takot, katakutan.

Timidness, n. [tímidnes] Timidez, miedo. Takot, katakutan.

Timorous, adj. [timoroes] Temeroso, medroso. Matatakutín, takót.

Tin, n. [tin] Estaño. Lata, tinggang putî.

Tincture, n. [tíncchur] Tintura, tinte. Pangkulay, paninà.

Tinder, n. [tínder] Yesca. Lulóg, kúsot.

Tinge, v. [tindch] Tinturar, colorar; teñir. Kulayan, tinaan.

Tingle, v. [tíngl] Zumbar los oidos; punzar, latir. Makapagpanting ng tenga umantak, humapdî, kumirót.

Tingling, n. [tíngling] Zumbido de oidos; latido. Pagpapanting ng tenga; antak, hapdî, kirót.

Tinker, n. [tínker] Latonero. Maglalatá.

Tinkle, v. [tínkl] Zumbar los oidos. Magpangting ang tenga.

Tinman, n. [tínman] Hojalatero. Maglalatá.

Tint, n. [tint] Tinte. Tinà.

Tint, v. [tint] Teñir. Tuminà.

Tiny, adj. [táini] Pequeño, chico. Munting muntî.

Tip, n. [tip] Punta, extremidad; gratificacion. Dulo; pabuyà.

Tip, v. [tip] Cubrir la punta de una cosa con un metal; gratificar. Takpan ng anomang ang dulo ng anomang bagay; magpabuyà.

Tippet, n. [típet] Palatina, adorno que usan las mujeres al cuello. Alampay, panleeg.

Tipple, n. [típl] Bebida, licor. Alak.

Tipple, v. [típl] Beber con exceso. Maglasíng, maglangô.

Tipsy, adj. [típsi] Borracho. Lasíng, langô.

Tiptoe, n. [típto] Punta del pié. Tingkayad, tiyad.

Tiptop, adj. [típtap] Excelente, lo mejor. Pinakamainam, kábutibutihan.

Tirade, n. [tirad] Invectiva. Tungayaw, lait.

Tire, n. [táir] Tira, ó hilera; atavío, adorno. Hanay; palamutì, gayak.

Tire, v. [táir] Cansar, fatigar. Pumagod, pumagal, mamagod.

Tiresome, adj. [táirsam] Tedioso, molesto. Nakayayamot; nakaiinip.

Tissue, n. [tísiu] Tisú. Tisú, kayo ó hénerong tila pilak ó gintô.

Tit, n. [tit] Haca, caballo pequeño. Kabayong muntî.

Titbit, n. [títbit] Bocado regalado. Muntíng regalo.

Tithe, n. [táiz] Diezmo. Ikasangpung bahagi.

Titillate, v. [títilet] Titilar. Kilitiin, makilitî.

Title, n. [táitl] Título. Titik, título; pamagat.

Title, v. [táitl] Titular, intitular. Bigyan ng título, pamagatan.

Titter, n. [títer] Sonrisa. Ngitî, ngisi.

Titter, v. [títer] Sonreirse, reir con disimulo. Ngumitî, ngumisi.

Tittle, n. [títl] Vírgula, tilde. Tudlít, kudlít.

Titular, adj. [títiular] Titular. Nauukol sa título.

To, prep. [tu] A, al, á él, para, por. Sa, upáng.

Toad, n. [tod] Sapo, escuerzo. Palakâ, kabachoy.

Toast, n. [tost] Tostado. Bagay na inihaw.

Toast, v. [tost] Tostar. Isalab, ihawin; ibusá, isangag.

Tobacco, n. [tobáco] Tabaco. Tabako.

Tobacconist, n. [tobáconist] Fabricante de tabaco. Manggagawà ng tabako; magtatabakó.

To-day, adv. [tudé] Hoy. Ngayon.

Toddle, v. [tódl] Trotar. Tumorote.

Toe, n. [to] Dedo del pie. Dalirì ng paa.

Together, adj. [tuguédzer] Juntamente. Sabaysabay, samasama.

Toil, n. [tóil] Trabajo, faena; fatiga; pena. Gawâ; pagod, pagal; hirap.

Toil, v. [tóil] Trabajar, fatigarse. Gumawâ, magpagod, magpagal, magpakahirap.

Toilet, n. [tóilet] Tocador. Tocador, mga kasangkapang panuklay at pang-ayos ng katawan.

Toilsome, adj. [tóilsam] Laborioso, penoso. Mahirap, mabigat.

Token, n. [tokn] Señal, muestra, seña. Tandâ, pinakatandâ.

Tolerable, adj. [tólerabl] Tolerable, sufrible. Mapalalagpas, mapararaan, mababatá, matitiis.

Tolerance, n. [tólorans] Tolerancia. Pagpaparaanan.

Tolerant, adj. [tólerant] Tolerante. Mapagparaan, mapagbatá.

Tolerate, v. [tóleret] Tolerar. Paraanín, palagpasín, batahín.

Toll, n. [tol] Peaje, portazgo; el sonido de las campanas. Upa, bayad; tunog ng batingaw ó kampanà.

Toll, v. [tol] Pagar el derecho de portazgo; tañir ó tocar una campana. Umupa, magbayad; tumugtog ng batingaw ó kampanà.

Toller, n. [tóler] El que toca las campanas. Tagatugtog ó tagapihit ng batingaw ó kampanà.

Toll-gatherer, n. [tol-gádzerer] Partazguero. Mániningil ng kabayaran.

Tomahawk, n. [tómajok] Hacha de armas de los Indios Americanos. Palataw, palakol na panglaban ng mga amerikanong itím.

Tomato, n. [tomáto] Tomate. Kamates.

Tomb, n. [tomb] Tumba, sepulcro. Líbingan.

Tomboy, n. [tómboi] Villano; doncella pizpireta y respingona. Hámak; babaing magaslaw.

Tombstone, n. [tombston] Lápida ó piedra sepulcral. Lápida ó batong panglibingan.

Tome, n. [tom] Tomo, volumen. Tomo, bahagi.

To-morrow, adv. [tumóro] Mañana. Búkas, kinabukasan.

Ton, n. [ton] Tonelada. Tonelada.

Tone, n. [ton] Tono de la voz. Tinig, tingig, tunog ng boses.

Tongs, n. [tongz] Tenaza. Sipit, panipit.

Tongue, n. [tong] Lengua; idioma. Dilà; wikà.

Tongueless, adj. [tóngles] Mudo, sin habla. Pipi, walang dilà.

Tonic, adj. [tónic] Tónico. Gamót na pangpalakas.

Tonical = Tonic.

To-night, adj. [tnáit] Esta noche. Ngayong gabí, mámayang gabí.

Tonnage, n. [tónedch] Porte de un buque. Lulan ng sasakyan.

Tonsils, n. [tónsils] Agallas. Hasang.

Tonsure, n. [tónsiur] Tonsura, el primero de los grados clericales. Paggupít ng buhok; unang grado sa pagpaparè.

Too, adv. [tu] Demasiado; tambien, aun. Nápaka...; man, rin, rin naman.

Tool, n. [tul] Herramienta, utensillo. Kasangkapan.

Tooth, n. [tuz] Diente. Ngipin, bagáng.

Tooth, v. [tuz] Dentar. Magpalagay ng ngipin.

Toothache, n. [túzec] Dolor de muelas. Sakít ng ngipin.

Toothless, adj. [túzles] Desdentado. Walang ngipin.

Toothpick, n. [túzpic] Mondadientes. Panghinuké, tuké.

Toothpowder, n. [tuzpaúder] Dentrífico. Pulbos na panglinís ó pangpagalíng ng ngipin.

Toothsome, adj. [túzsam] Sabroso, gustoso. Masarap, malasa.

Top, n. [tap] Cima, cumbre; remate, punta. Taluktok, tugatog; dulo.

Top, v. [tap] Elevarse por encima; sobrepujar, exceder. Mangibabaw; humigít, lumangpás.

Topaz, n. [tópaz] Topacio. Topasyo, batong mahalagá.

Toper, n. [tóper] Borrachon, bebedor. Manglalasing, mapaglangô.

Topic, n. [tópic] Principio general. Súliranin; layon.

Topical, adj. [tópical] Tópico. Nauukol sa súliranin.

Topmost, adj. [tápmost] Lo mas alto. Kátaastaasan, pinaka mataas.

Topographer, n. [topógrafer] Topógrafo. Ang nakakaalam ng lagay ng isang dako ó lalawigan.

Topographical, adj. [topográfical] Topográfico. Nauukol sa kaalaman ng lagay ng isang dako.

Topography, n. [topógrafi] Topografía. Kaalaman tungkol sa lagay ng isang dako.

Topple, v. [tópl] Volcarse. Mátaob.

Topsail, n. [tápsel] Gavia. Lagay sa itaas.

Topsy-turvy, adv. [tápsi-toervi] Al reves. Baligtad.

Torch, n. [torch] Antorcha. Sulô, sigsíg.

Torment, n. [tórment] Tormento, pena, tortura. Pahirap, sákit, pighatì.

Torment, v. [tórment] Atormentar, afligir. Pahirapan, pasákitan.

Tornado, n. [tornédo] Huracán. Búhawi.

Torpedo, n. [torpído] Torpedo. Torpedo, bapor na pangdigmà.

Torpid, adj. [tórpid] Entorpecido. Dungô, ungás.

Torpor, n. [tórpor] Entorpecimiento, pasmo. Pamamanhid, pulikat.

Torpidness = torpor.

Torpitude = torpor.

Torrent, n. [tór-rent] Torrente, arroyo. Agos; batis, bangbang.

Torrid, adj. [tór-rid] Tórrido; tostado. Mainit; sunog.

Tortoise, n. [tórtoiz] Tortuga. Pagóng.

Tortuous, adj. [tórtiuoes] Tortuoso, sinuoso. Palikawlikaw, pasikotsikot.

Torture, n. [tórtiur] Tortura, tormento, dolor. Pahirap, pasakit, hirap.

Torture, v. [tórtiur] Atormentar. Pahirapan, pasakitan.

Toss, n. [tos] Sacudimiento. Paspas, Palís.

Toss, v. [tos] Sacudir, agitar. Paspasin, palisín.

Total, adj. [tótal] Total, entero. Lahat, buô.

Totality, n. [totáliti] Totalidad. Kalahatan, kabuoan.

Totally, adv. [tótali] Totalmente. Lahatlahat.

Totter, v. [tóter] Tambalear, vacilar. Gumiraygiray.

Touch, n. [toech] Contacto, toque. Dama, hipò, salíng, kapâ.

Touch, v. [toech] Tocar, palpar. Humipò, sumalíng, kumapâ.

Touching, prep. [táching] Tocante, por lo que toca á. Tungkol sa, hinggil sa.

Touchy, adj. [táchi] Cosquilloso. Makílitiin.

Tough, adj. [tof] Correoso; tieso. Maganít; banát.

Toughen, v. [tofn] Hacerse correosa alguna cosa. Paganitín.

Tour, n. [toúr] Viaje, peregrinacion. Paglalakád, paglalakbay.

Tourist, n. [toúrist] Viajero. Ang naglalakbay.

Tournament, n. [toúrnament] Torneo. Pagsusubukan ng kaya.

Tourney = Tournament.

Tow, n. [to] Estopa; remolque. Gaspang [sa habi]; hila, batak.

Tow, v. [to] Remolcar. Humila, bumatak.

Towage, n. [tóedch] Remolque. Hila.

Toward, adj. & prep. [tóard] Cerca de, con respecto á; hácia, con, para con. Malapit, hinggil sa; sa dapit, sa gawíng.

Towel, n. [táuel] Toalla. Twalya.

Tower, n. [táuer] Torre. Moog, torre.

Tower, v. [táuer] Remontarse, elevarse. Umilanglang; pailanglang.

Town, n. [táun] Ciudad. Bayan, syudad.

Toy, n. [toi] Juguete. Larúan.

Toy, v. [toi] Jugar. Maglarô.

Trace, n. [tres] Huella, pisada, rastro. Bakás, yapak, landas, bakat.

Trace, v. [tres] Trazar, señalar el camino. Bakasín, landasin.

Track, n. [trac] Vestigio, huella, pisada. Bakás, yapak.

Track, v. [trac] Rastrear. Bumakás, manunton ng landas.

Trackless, adj. [trácles] Lo que no presenta rastro ó vestigio de que hayan andado por encima. Walang bakás, walang landas.

Tract, n. [tract] Trecho; region, comarca. Pitak ng lupà; lalawigan.

Tractable, adj. [tráctabl] Tratable, afable. Marunong makiharap, magandang loob, maamò.

Tractableness, n. [tráctablnes] Afabilidad, docilidad. Kagandahang loob, kaamuan.

Traction, n. [tráccion] Acarreo. Batak, hila.

Trade, n. [tred] Comercio, negocio. Kalakal, tindá.

Trade, v. [tred] Comerciar, traficar. Mangalakal, magtindá.

Trader, n. [tréder] Negociante, comerciante. Mángangalakal.

Tradition, n. [tradícion] Tradicion. Alamát, sali't saling sabi.

Traditional, adj. [tradícional] Tradicional. Nauukol sa alamat.

Traduce, v. [tradiús] Vituperar, calumniar. Humalay, huimyâ, umalipustâ humamak.

Traffic, n. [tráfic] Tráfico, mercaderías. Kalakal.

Traffic, v. [tráfic] Traficar, comerciar. Mangalakal.

Trafficker, n. [tráfiker] Traficante, comerciante. Mángangalakal.

Tragedy, n. [trádchedi] Tragedia. Sakunâ, pangyayaring nakakikilabot.

Tragic, adj. [trádchic] Trágico, fatal, funesto. Kakilakilabot, kasindaksindak.

Tragical = Tragic.

Trail, n. [trel] Rastro, pisada, huella. Bakas, yapak, landás.

Trail, v. [trel] Rastrear. Bumakas, manunton sa landás.

Train, n. [tren] Tren. Tren.

Train, v. [tren] Amaestrar, enseñar, adiestrar. Turuan, sanayin, bihasahin.

Training, n. [tréning] Educacion, disciplina. Turò.

Trait, n. [tret] Rasgo de carácter. Likas na gawî.

Traitor, n. [trétor] Traidor. Lilo, taksíl, pusóng, palamara, sukab.

Traitoress, n. [trétores] Traidora. Babaing lilo, babaing taksíl.

Traitorous, adj. [trétores] Pérfido, traidor. Taksíl, lilo.

Trammel, n. [trámmel] Trasmallo. Bitag, panilò.

Trammel, v. [trámmel] Coger. Humuli.

Tramp, n. [tramp] Vagabundo. Hampas-lupà.

Trample, v. [trampl] Hollar, pisotear. Tumadyak, sumikad, yumurak, tumusak.

Trance, n. [trans] Extasís, enajenamiento. Pagkawalang diwà.

Tranquil, adj. [tráncuil] Tranquilo, pacífico. Tahimik, payapà.

Tranquility, n. [trancuíliti] Tranquilidad, reposo, calma. Katahimikan, katiwasayán, kapayapaan.

Tranquilize, v. [trancuílaiz] Tranquilizar, sosegar. Patahimikin, payapain.

Transact, v. [tránsact] Manejar, disponer; negociar. Mangasiwà, pumaraan; mangalakal.

Transaction, n. [transáccion] Transaccion, negociacion. Pagsasagawâ, pamamalakad.

Transactor, n. [transáctor] Negociador. Tagapagsagawâ, tagalakad ng layon.

Transatlantic, adj. [trans-atlántic] Transatlántico. Sa ibayo ng dagat, sa kabilâ ng dagat.

Transcendent, adj. [transéndent] Sobresaliente, trascendente. Litaw, tanghal, nangingibabaw.

Transcribe, v. [transcráib] Trascribir, copiar. Salinin, kopyahin.

Transcript, n. [tránscript] Trasunto. Salin.

Transcription, n. [tránscripcion] Copia. Salin.

Transfer, v. [transfér] Transferir, ceder. Ilipat, isalin sa iba.

Transferable, adj. [transférabl] Transferible. Naililipat, naisasalin.

Transfiguration, n. [transfiguiurécion] Transfiguracion. Pagbabagong anyô.

Transfigure, v. [transfíguiur] Trasformar, mudar de figura. Magbago ng anyô.

Transfix, v. [transfícs] Atravesar con una cosa puntiaguda, atravesar. Tuhugin, palagpasán.

Transgress, v. [transgréss] Transgredir; violar. Sumalangsang, lumabag, dumahas.

Transgression, n. [transgréssion] Transgresión. Pagsalangsang, paglabag.

Transgressor, n. [transgrésor] Transgresor. Mánanalangsang.

Transient, adj. [tránsient] Pasajero, momentáneo. Lumilipas, sangdalian.

Transit, n. [tránsit] Tránsito. Pagdaraan, pagdaan, daan.

Transition, n. [transícion] Transicion, la mudanza de un estado á otro. Pagbabago.

Transitive, adj. [tránsitiv] Transitivo. Nápapalipat.

Transitory, n. [tránsitori] Transitorio. Ang lumilipas.

Translate, v. [translét] Traducir. Isalin, ihulog sa ibang wikà.

Translation, n. [translécion] Traduccion. Pagsasalin, paghuhulog sa ibang wikà.

Translator, n. [translétor] Traductor. Tagapagsalin ó tagapaghulog sa ibang wikà.

Transmarine, adj. [transmarín] Trasmarino. Sa kabilâ ng dagat.

Transmigrate, v. [tránsmigret] Trasmigrar. Lumipat sa ibang bayan ó lupain.

Transmigration, n. [transmigrécion] Trasmigracion. Paglipat sa iba.

Transmission, n. [transmícion] Trasmision. Paglipat.

Transmit, v. [transmít] Transmitir. Ilipat sa iba ang anomang inaarì.

Transmutation, n. [transmiutécion] Trasmutacion; conversion. Paglilipat sa iba; pagbabago.

Transmute, v. [transmiút] Trasmutar. Mag-ibá, magbago.

Transparency, n. [transpárensi] Trasparencia. Panganganinag.

Transparent, adj. [transpárent] Trasparente. Nanganganinag.

Transpiration, n. [transpirécion] Traspiracion. Singaw.

Transpire, v. [transpáir] Traspirar. Sumingaw.

Transplant, v. [transplánt] Trasplantar. Ilipat ang tanim.

Transplantation, n. [transplantécion] Trasplantacion. Paglilipat ng taním.

Transport, v. [transpórt] Trasportar. Maglipat, magbago ng lugar.

Transportation, n. [transportécion] Trasportacion. Paglilipat, pagdadalá sa ibang lugar.

Transpose, v. [transpóz] Trasponer. Ibago, ilipat.

Transposition, n. [transposícion] Trasposicion. Pagbabago, paglilipat.

Transverse, adj. [transvérs] Trasversal, trasverso. Pahaláng, pahiwas.

Trap, n. [trap] Trampa, red, lazo. Laláng, hibò, silò, bitag, panghule.

Trap, v. [trap] Hacer caer en la trampa ó en el lazo. Hulihin sa pamamagitan ng laláng ó silò.

Trappings, n. [trápings] Jaeces, adornos. Mga palamutì.

Trash, n. [trash] Desecho. Tapon, sukal.

Trashy, adj. [tráshi] Despreciable, inutil. Hamak, walang kabuluhan.

Travail, n. [trável] Dolores de parto. Paghihirap sa panganganak.

Travel, n. [trável] Viaje. Paglalakbay.

Travel, v. [trável] Viajar. Maglakbay.

Traveller, n. [tráveler] Viajero. Ang naglalakbay.

Traverse, v. [travérs] Atravesar, cruzar. Lakbayín, tawirín.

Trawl, v. [trol] Pescar con red rastrera. Mamantí.

Tray, n. [tré] Artesa. Batyâ.

Treacherous, adj. [trécheoes] Traidor, pérfido. Lilo, sukab, taksíl.

Treacherously, adj. [trécherosli] Traidoramente, pérfidamente. May paglililo, may pagkataksil.

Treachery, n. [trécheri] Perfidia, traicion. Paglililo, kasukabán.

Treacle, n. [tricl] Triaca. Inuyat.

Tread, n. [tred] Pisa, pisada. Tapak, yapak, yurak, tadyak.

Tread, v. [tred] Pisar, hollar. Tapakan, yapakan, yurakan, tadyakán.

Treadle, n. [trédl] Cárcola. Panikad, pangtadyak.

Treason, n. [trizn] Traicion. Kataksilan, kasukabán, kaliluhan.

Treasonable, adj. [trízonabl] Pérfido, traidor. Taksil, lilo.

Treasure, n. [trésiur] Tesoro. Yaman, kayamanan.

Treasure, v. [trésiur] Atesorar. Magtaglay ng kayamanan.

Treasurer, n. [trésiurer] Tesorero. Tagaingat-yaman.

Treasury, n. [trésiuri] Tesorería. Ingatáng-yaman.

Treat, n. [trit] Convite, banquete. Anyayahan, pigíng, kasayahan.

Treat, v. [trit] Tratar, negociar. Makipagtrato, makipagyarî.

Treatise, n. [trítiz] Tratado, discurso. Kasulatan hinggil sa gayo't gayong kaalaman.

Treatment, n. [trítment] Trato. Palagay sa kapwà, asal, ugalì, trato.

Treaty, n. [tríti] Tratado, ajuste. Káyarian, kásunduan.

Treble, adj. [trébl] Tríplice, triple. Makatatlo, makaitlo, tatlong beses.

Treble, v. [trébl] Triplicar. Tatlohing beses.

Tree, n. [tri] Arbol. Punong kahoy.

Trellis, adj. [trélish] Enrejado. Sinalá, tila salá.

Tremble, v. [trémbl] Temblar, estremecerse, tiritar de frio. Manginíg, mangilabot, mangaligkig, mangaykay.

Trembling, n. [trémbling] Temor, temblor. Takot, panginginíg.

Tremendous, adj. [triméndoes] Tremendo, formidable. Nápakalaki.

Tremor, n. [trímor] Tremor, vibracion. Panginginig.

Tremulous, adj. [trémiuloes] Trémulo. Nanginginig.

Trench, n. [trench] Foso, zanja. Hukay, lumbak, trinchera.

Trench, v. [trench] Atrincherar. Gumawâ ng trinchera.

Tranchant, adj. [trénchant] Afilado, cortante. Matulis, matalas.

Trencher, n. [tréncher] Trinchero; la mesa; las viandas; la comida. Tagagawâ ng trinchera; ang dulang; ang ulam; ang pagkain.

Trepan, n. [tripán] Trépano, trampa. Bitag, silò.

Trepan, v. [tripán] Trepanar, coger en el garlito. Hulihin sa bitag.

Trespass, n. [tréspas] Transgresion. Labag, sway.

Trespass, v. [tréspas] Quebrantar, trasgredir. Lumabag, sumway.

Tress, n. [tres] Trenza; rizo de pelo. Tirintas; kulot [ng buhok].

Trestle, n. [tresl] Armazón de la mesa. Balangkas ng lamesa.

Trial, n. [tráial] Prueba, ensayo; juicio. Pagsubok, pagsasanay; paglilitis.

Triangle, n. [tríangl] Triángulo. Tatlong pánulukan.

Triangular, adj. [triánguiular] Triangular. May tatlong pánulukan.

Tribe, n. [tráib] Tribu, casta. Lipì, angkán.

Tribulation, n. [tribiulécion] Tribulacion, congoja. Hapis, hinagpís, hirap.

Tribunal, n. [traibiúnal] Tribunal. Tribunal, bahay pámunuan ng isang bayan.

Tribune, n [tríbiun] Tribuno. Ang hukom noong araw sa Roma.

Tributary, adj. [tríbiuteri] Tributario; sujeto, subordinado. Namumwisan; sakop, saklaw.

Tribute, n [tríbiut] Tributo. Bwis.

Trick, n. [tric] Treta, embuste, astucia. Lalang, dayà, salamangka.

Trick, v. [tric] Engañar, hacer juegos de manos. Magdayà, magsalamangká.

Trickish, adj. [tríkish] Artificioso. Mapagsalamangká.

Trickster, n. [trícster] Engañador. Magdarayà.

Trickle, v. [tricl] Gotear. Tumulò, pumaták.

Tricky, adj. [tríki] Astuto, artificioso. Switik, salamangkero.

Trident, n. [tráident] Tridente. Anomang may tatlong tulis.

Triennial, adj. [traiénial] Trienal. Nangyayari twing ikatlong taón.

Trifle, n. [trífl] Bagatela. Bagay na walang gasinong kabuluhan.

Trifle, v. [trífl] Chancear, juguetear. Magbirô, maglarô.

Trifling, adj. [tráifling] Frívolo, vano, inutil. Walang kabuluhan, walang halagá.

Trigger, n. [tríguer] Pararuedas. Pangpigil.

Trilateral, adj. [trailáteral] Trilátero. May tatlong gilid.

Trill, n. [tril] Trino, trinado. Panginginig ng tinig.

Trill, v. [tril] Trinar. Papanginigin ang tinig.

Trim, adj. [trim] Compuesto, ataviado. Maayos, mahusay.

Trim, v. [trim] Aparejar; adornar; podar. Ihandâ; igayak; kapunin ang sangá.