Part 5

Bluster, n. [blástær] Ruido, tumulto; jactancia. Ingay, kaingáy; guló, kaguló; kahambugan, kayabangan.

Bluster, v. [blástær] Hacer ruido tempestuoso. Mangbulahaw.

Boa, n. [bóa] Boa. Sawá.

Boar, n. [bor] Verraco. Baboy na lalake.

Board, n. [bord] Tabla. Tablá, pisarra.

Board, v. [bord] Estar á pupilaje. Makisunò, tumuloy.

Boarding house, n. [bórding-jáus] Casa de pupilos ó de huéspedes. Bahay pátuluyan.

Boast, n. [bost] Jactancia, vanagloria, arrogancia, ostentancion. Kahambugan, kayabangan.

Boast, v. [bost] Jactarse. Maghambog, magmayabang, mamansag.

Boastful, adj. [bóstful] Jactancioso. Hambog, mayabang, mapagparangalán.

Boat, n. [bot] Bote, barca. Bangkâ, paráw, daóng.

Boatman, n. [bótman] Banquero. Bangkero, mámamangkâ.

Boatswain, n. [bósn] Contramaestre. Ang punò na namamahalà sa mga gáwain ng isang sasakyan.

Bob, n. [bob] Pingajo; pendiente de oreja. Bitin; hikaw.

Bob, v. [bob] Apalear, bambolear. Bumugbog, humampas.

Bobbin, n. [bóbin] Canilla, broca. Ikirán, kidkiran.

Bobtail, n. [bobtél] Rabon, descolado. Maikling buntot.

Bode, v. [bod] Presagiar, pronosticar, predecir. Manghulà.

Bodement, n. [bódment] Presagio, pronóstico. Hulà.

Bodied, adj. [bóded] Corpóreo. May katawan.

Bodiless, adj. [bódiles] Incorpóreo. Walang katawan.

Bodily, adj. & adv. [bódili] Corporalmente. Nauukol sa katawan.

Bodkin, n. [bódkin] Punzon de sastre. Kasangkapang pangbutas.

Body, n. [bódi] Cuerpo. Katawan.

Bog, n. [bog] Pantano. Burak, banlik.

Boggy, a. [bóggi] Pantanoso. Maburak. mabanlik.

Bogus, a. [bógus] Postizo. Pustiso.

Boil, n. [bóil] Tumorcillo. Bukol.

Boil, v. [bóil] Hervir, bullir. Magpakulô. pakuluin.

Boiler, n. [bóiler] Marmita. Pákuluan.

Boisterous, a. [boísteres] Tumultuoso. Malikot, magaslaw, mapanggulo.

Bold, a. [bold] Intrépido, bravo, valiente, audaz. Matapang, walang kabá pangahas.

Boldness, n. [bóldnes] Intrepidez, valentia. Tapang, siglá.

Bole, n. [bol] Tronco. Punò (ng kahoy).

Bolt, n. [bolt] Cerrojo. Pangtrangka; kandado.

Bolt, v. [bolt] Cerrar con cerrojo. Itrangka, ikandado.

Bomb, n. [bomb] Bomba. Bomba.

Bombard, v. [bombárd] Bombardear. Kanyonin, bombardeohín.

Bombshell, n. [bómbshel] Bala de cañon. Bala ng kanyon.

Bond, n. [bond] Ligadura, vínculo; preso, cautivo. Talì, katibayan; bilanggô, bihag.

Bondage, n. [bóndedch] Cautiverio, servidumbre. Pagkabihag, pagkaalipin.

Bondmaid, n. [bóndmed] Esclava. Aliping babae.

Bondman, n. [bóndman] Esclavo. Aliping lalake.

Bondservant, n. [bondsérvant] Esclavo ó esclava. Alipin.

Bondsman, n. [bóndzman] Fiador. Tagapanagot.

Bone, n. [bon] Hueso.. Butó.

Bone, v. [bon] Desosar. Alisín ang butó.

Bonfire, n. [bónfair] Luminaria. Sigâ.

Bonnet, n. [bonet] Gorra, bonete. Bonete, gora.

Bonny, a. [bóni] Bonito, lindo, alegre. Magandá, masayá.

Bonus, n. [bónus] Cuota, prima. Bayad, ganti.

Bony, a. [bóni] Osudo. Mabutó, butuhan.

Booby, a. [búbi] Necio, ignorante. Mangmang, hangal, ungas, musmos.

Book, n. [buk] Libro. Aklat, libró.

Book, v. [buk] Asentar en un libro. Ilagdâ sa aklat.

Bookbinder, n. [búk-bainder] Encuadernador de libros. Tagapagbalat ng libro ó aklat.

Bookbinding, n. [búk-bainding] Encuadernacion. Pagbabalat ng aklat, pageenkwaderná.

## Bookcase, n. [búk-kes]

Armario para libros. Lalagyan ng mga aklat.

## Bookish, a. [búkish]

Estudioso. Palaarál, masipag magaral.

Bookkeeper, n. [búkkiper] Tenedor de libros. Tenedor de libro.

Bookkeeping, n. [búkkiping] La teneduria de libros. Ang pagtatalâ sa aklat hingil sa kalakal ó tanda.

Bookseller, n. [búkseler] Librero. Ang nagbibilí ng aklat.

Bookworm, n. [búk-worm] Gusano que roe los libros, polilla; aficionado á los libros. Tangà, palabasa ng aklat.

Boom, n. [bum] Botalon; cadena para cerrar un puerto; zumbido. Isang palo sa sasakyan na maraming pinaggagamitan; tanikalang panghadlang sa isang daungán; hiyaw; sigaw.

Boom, v. [bum] Zumbar. Humiyaw, sumigaw.

Boon, n. [bun] Dádiva, presente, regalo. Kaloob, bigay.

Boon, a. [bun] Alegre, festivo; generoso. Masaya; magandang loob.

Boor, n. [bur] Aldeano, villano. Taong mababang urì, tagabukid.

Boorish, a. [búrish] Rústico, agreste. Magaspang, bastos.

Boorishly, adv. [búrishli] Rústicamente, toscamente. May kagaspangan, may kabastusan.

Boot, n. [but] Bota. Bota.

Boot, n. [but] Ganancia, provecho, ventaja. Pakinabang, tubò.

Boot, v. [but] Aprovechar, valer, servir, ser util. Pakinabangan, magamit.

Booted, a. [butted] Calzado con botas. Nakabota.

Booth, n. [buz] Barraca, cabaña. Dampâ ó kubo.

Boot-jack, n. [bútdchac] Sacabotas. Pang-alis ng sapatos.

Bootless, a. [bútles] Sin calzado; inutil. Walang sapatos; walang kabuluhan.

Booty, n. [búti] Botin, presa, saqueo. Násamsam, nápanglooban.

Borax, n. [bóraks] Borraj, sal de sosa. Sal de sosa.

Border, n. [bórder] Borde, orilla; frontera. Gilid, tabí, baybay; hangganan.

Border, v. [bórder] Confinar, lindar. Umabot sa gilid.

Bordering, n. [bórdering] Fronterizo, contiguo, cercano, vecino. Kahanggá.

Bore, v. [bor] Taladrar, barrenar. Butasin, balibulin barenahin.

Borer, n. [bórer] Barreno, taladro. Pangbutas, balibol.

Born, p.p. [born] Nacido. Ipinanganák.

Borne, p.p. [born] Llevado, sostenido. Dalá, taglay.

Borough, n. [bóro] Ciudad ó villa. Bayan.

Borrow, v. [boró] Pedir prestado. Humiram, manghiram.

Borrower, n. [borówer] Prestamista. Manghihiram.

Bosom, n. [bósom] Seno. Dibdib, sinapupunan.

Boss, n. [bos] Clavo; jiba, joroba; patron, maestro. Pakò; kakubàan; amo, panginoon.

Botany, n. [bótani] Botánika. Karunungan tungkol sa mga halaman ó pananím.

Botch, n. [botch] Remiendo; roncha; úlcera. Tagpí; umbok; bantal.

Botch, v. [botch] Remendar; chapuzar. Magtagpî; sumukbó.

Both, a. [boz] Ambos. Kapwà.

Bother, v. [bódzer] Perturbar, molestar, incomodar. Mang-abala, mangyamot, mangligalig.

Bots, n. [bots] Lombrices en las entrañas de los caballos. Bulati sa tiyang ng kabayo.

Bottle, n. [bótl] Botella, frasco. Bote, botelya, praskó.

Bottle, v. [botl] Embotellar. Isilid sa bote.

Bottled, a. [bótld] Embotellado. Nasa bote ó botelya.

Bottling, n. [bótling] El acto de embotellar. Pagsisilid sa botelya.

Bottom, n. [bótom] Fondo. Ang ilalim ó káilailaliman; pusod ó pwit ó ibabâ ng anoman.

Bottomless, a. [bótomles] Insondable, impenetrable. Dî matarok, dî maabot.

Bough, n. [bou] Brazo del arbol, ramo. Malaking sangá.

Bounce, v. [báuns] Arremeter; brincar, saltar; jactarse. Dumaluhong; lumukso; magmayaban.

Bouncer, n. [báuncer] Fanfarron. Mayabang.

Bound, n. [báund] Límite, término; brinco, salto. Hangga, hangganan; luksó; lundag.

Bound, v. [báund] Poner limites, confinar; saltar, botar. Maglagay ng hangga, hangganán; lumundag, lumukso.

Bound, a. [baund] Destinado. Ukol.

Boundary, n. [báunderi] Limite, frontera. Hangganan.

Bounden, a. [báunden] Obligado, precisado. Tungkuling gawin, kailangang gawin.

Boundless, a. [báundles] Ilimitado, infinito. Walang hanggan.

Bounteous, a. [báunties] Liberal, generoso. Mapagmabutí, mapagbiyayà, magandang loob, butihin.

Bountiful, a. [báuntiful] Liberal, generoso. Mabuting ugalì, magandang loob.

Bounty, n. [báunti] Liberalidad, generosidad. Kagandahang-loob, kabutihang ugalì.

Bouquet, n. [bókd] Ramillete de flores. Bungkos na bulaklak.

Bourn, n. [bórn] Distrito; confin. Nayon; hangganan.

Bout, adv. [báut] Vez; un rato. Twî; sangdalî.

Bovine, a. [bóvin] Bovino. Nauukol sa bakang lalake ó toro.

Bow, n. [bau] Reverencia, cortesía. Galang, pitagan.

Bow, n. [bo] Arco. Búsog [na pamanà], balantok.

Bow, v. [bau] Encorvarse, hacer reverencia. Yumukod, gumalang.

Bowable, a. [bó-abl] Flexible, docil. Nababaluktok, malambot.

Bowel, v. [báwel] Destripar. Magpalwâ ng bituka.

Bowels, n. [báwels] Intestinos, entrañas. Bituka, lamang-loob.

Bower, n. [báuer] Glorieta, bóveda. Glorieta, balag na pálamigan sa halamanan.

Bowl, n. [bául] Taza. Mangkok, tasa.

Bowlder, n. [bólder] Guijarro. Batong makinis na dî lubhang kálakihan.

Bowlegged, a. [bóleggd] De piernas redondas. Mabilog ang bintî.

Bowline, n. [bóulin] Bolina. Lubid ng layag.

Bowman, n. [bóman] Arquero. Mámamanà.

Bowshot, n. [bóshot] La distancia á que una flecha puede ser arrojada del arco. Ang agwat ng hilagpos ng isang panà.

Bowyer, n. [bóyer] Arquero. Manggagawà ng búsog na gamit sa pamamanà.

Box, n. [boks] Caja. Kahon, kaha.

Box, n. [boks] Bofetada. Suntok.

Box, v. [boks] Apuñetear. Manuntok.

Boxer, n. [bókser] Púgil. Ang marunong manuntok.

Boxing, n. [bóksing] Pugilato. Boksin, suntukan.

Boy, n. [boy] Niño, muchacho. Batang lalake, bataan.

Boyhood, n. [bóyjud] Muchachez. Kabataan.

Boyish, a. [bóyish] Pueril. Ugaling batà.

Boy's-play, n. [bóiz-pley] Juegos de niños. Larong batà.

Brabble, n. [brábl] Camorra, riña. Guló, away, basagulo.

Brabble, n. [brábl] Armar camorra. Mang-away, mang-basagulo.

Brace, n. [brés] Abrazadera; tirantes para sostener los pantalones. Kawing; tirantes na pamigil ng salawal.

Brace, v. [brés] Atar, amarrar. Italì, igapos.

Bracelet, n. [bréslet] Brazalete, pulsera. Pulsera, kalombigas.

Bracket, n. [bráket] Puntal. Tulos, puntal.

Bracket, v. [bráket] Unir, ligar. Isugpong, ikawing.

Brackish, a. [brákish] Salobre. Maalat.

Brad, n. [brad] Clavo de ala de mosca. Pakong maiklì at walang ulo.

Brad-awl, n. [brad-ol] Lesna. Pangbutas.

Brag, n. [brag] Jactancia. Kahambugan, paghahambog, kayabangan, pagyayabang.

Brag, v. [brag] Jactarse, fanfarronear. Maghambog, magmayabang.

Braggart, n. [brágart] Jactancioso. Hambog, mayabang.

Braid, n. [breíd] Trenza. Tirintás.

Braid, v. [breíd] Trenzar. Tirintasin, magtirintas.

Brain, n. [breín] Cerebro, seso. Utak [sa ulo].

Brainless, a. [brénles] Tonto, insensato. Hangal, ungas.

Brainpan, n. [brénpan] Craneo. Bao ng ulo.

Brake, n. [breík] Freno. Pangpatigil, preno.

Brackish, a. [brákish] Salobre. Maalat, matapsim.

Brat, n. [brat] Rapaz, chulo. Batang hamak.

Bravado, n. [brevádo] Bravata. Taong hambog.

Brave, a. [bréiv] Bravo, valiente. Buháy ang loob, matapang.

Bravery, n. [bréveri] Valor, animo. Lakas ng loob, tapang.

Bravo, n. [brávo] Asesino asalariado. Tulisang upahán.

Brawl, n. [brol] Quimera, alboroto. Kágalitan, guló.

Brawl, v. [brol] Alborotar, vocinglear. Mag-ingay, mangguló, mang-away.

Brawn, n. [bron] Pulpa. Kalamnan.

Brawny, a. [bróni] Carnoso, musculoso. Malamán.

Bray, n. [bre] Rebuzno [del asno]. Singasing [ng kabayo].

Bray, v. [bre] Triturar; rebuznar. Dumurog; magsingasing.

Braze, v. [brez] Soldar con laton. Maghinang sa tansô.

Brazen, a. [bre'zn] Bronceado. May halong tansô, bastos.

Breach, n. [britch] Rotura, brecha. Sirà, butas, pwang.

Bread, n. [bred] Pan. Tinapay.

Breadth, n. [bredz] Anchura. Lwang, lwag.

Break, v. [brik] Romper, quebrantar. Sumirà, bumasag, sirain, basagin, lumagot, lagutin.

Break, n. [brik] Rotura, abertura. Sirà, basag, pwang.

Breakfast, n. [brécfast] Desayuno, almuerzo. Agahan, almusal.

Breakfast, v. [brécfast] Desayunarse, almorzar. Mag-agahan, mag-almusal.

Breakneck, n. [brécnec] Despeñadero. Dakong matarík.

Breakpromise, n. [brécpromis] El que no comple la palabra. Ang dî tumutupad ng pangakò.

Breakwater, n. [brécuater] Muelle. Mwelye, pangbasag ng agos ó alon.

Breast, n. [brest] Pecho. Dibdib.

Breast, v. [brest] Acometer de frente. Dumaluhong ng hárapan.

Breastbone, n. [bréstbon] Esternon. Butó ng dibdib.

Breastpin, n. [bréstpin] Alfiler. Espilé.

Breastplate, n. [bréstplet] Pectoral; peto. Pangdibdib ng paré; baluti sa dibdib.

Breastword, n. [bréstuerd] Parapeto. Kutà.

Breath, v. [briz] Alentar, respirar. Humingá.

Breathe, n. [briz] Aliento, respiracion. Hingá, hiningá.

Breathing, n. [brízing] Aspiracion. Paghingá.

Breathless, a. [bréz-les] Falto de aliento. Walang hingá.

Breech, n. [britch] Trasero, nalgas. Pwit, pwitan.

Breech, v. [britch] Poner los calzones á uno; azotar. Suután ng saláwal; hampasin.

Breeches, n. [bríchis] Calzones. Salawal.

Breed, v. [brid] Criar, procrear; educar, enseñar. Mag-iwî, mag-alaga; magturò.

Breed, n. [brid] Casta, raza; progenie, generacion. Lahì.

Breeder, n. [bríder] La persona que cría y educa á otra. Tagapag-alagà, taga-iwî.

Breeding, n. [bríding] Crianza, urbanidad. Galang, turò.

Breeze, n. [briz] Brisa, viento suave. Simoy ng hangin.

Breezeless, a. [brízles] Sin brisa. Walang simoy.

Breme, a. [brim] Cruel, severo. Mabagsik, tampalasan.

Brent, n. [brent] Garza. Gansang lalake.

Brethren, n. [bréz-ren] Hermanos. Magkakapatid, mga kapatid.

Breve, n. [briv] Nota musical. Nota ng músika.

Brevet, n. [brivét] Comision honoraria ó grado honorífico. Kalagayang pang-dangal.

Brevity, n. [bréviti] Brevedad. Iklî, kaiklian.

Brew, v. [briu] Mezclar [licores]; hacer cerveza. Maglahoklahok ng alak; gumawa ng cerveza.

Brew, n. [briu] Mezcla [de licores]. Lahok (ng alak).

Brewer, n. [bríuer] Cervecero. Magseserbesá.

Brewery, n. [bríu-eri] Cervecería. Gáwaan ng serbesa.

Brewhouse, n. [bríu-jaus] Cervecería. Gáwaan ng serbesa.

Bribe, n. [bráib] Cohecho, soborno. Suhol.

Bribe, v. [bráib] Cohechar, sobornar. Sumuhol.

Briber, n. [bráiber] Cohechador. Mánunuhol.

Bribery, n. [bráiberi] Cohecho, soborno. Suhol, panunuhol.

Brick, n. [bric] Ladrillo. Laryó.

Brick, v. [bric] Enladrillar. Maglaryó.

Brickbat, n. [brícbat] Pedazo de ladrillo. Putol na laryó.

Brickclay, n. [bríkle] Tierra para hacer ladrillos. Lupang ginagawang laryó.

Brickearth, n. [bríkerz] Tierra para hacer ladrillos. Lupang ginagawang laryó.

Brick-kiln, n. [bríc-kiln] Horno de ladrillo. Hurnó ng laryó.

Bricklayer, n. [bríc-leer] Albañil. Manggagawa ng tungkol sa laryó.

Brickmaker, n. [brícmeker] Ladrillero. Manggagawà ng laryó.

Brickwork, n. [brícuerk] Enladrillado. Nilaryó.

Bricky, a. [bríki] Ladrilloso. Malaryó.

Bridal, a. [bráidal] Nupcial, boda. Pag-aasawa, kasál, boda.

Bride, n. [bráid] Novia, la mujer recien casada. Nobya, babaing bagong kasál.

Bridegroom, n. [bráidgrum] Novio, el recien casado. Nobyo, lalaking bagong kasal.

Bridesmaid, n. [bráidsmed] Acompañante de la novia. Abay na babae.

Bridemen, n. [bráidmen] Acompañante del novio. Abay na lalake.

Bridge, n. [brídch] Puente. Tulay.

Bridge, v. [brídch] Construir ó levantar un puente. Gumawâ ng tulay, maglagay ng tulay.

Bridle, n. [bráidl] Brida ó freno. Kabesada [ng kabayo].

Bridle, v. [bráidl] Embridar; reprimir, refrenar. Pigilin, pigilan.

Brief, a. [brif] Breve, conciso. Maiklî.

Briefly, adv. [brífli] Brevemente. Karakaraka, agad.

Brier, n. [bráier] Zarza. Mababang halaman.

Brig, n. [brig] Bergantin. Bergantin, sasakyang may palo.

Brigade, n. [briguéd] Brigada. Sanggayong bilang ng mga kawal.

Brigadier-general, n. [brígadir-dcheneral] Brigadier. Brigadier.

Brigand, n. [brígand] Ladron público, bandido. Tulisán, manghaharang.

Brigandage, n. [brígandedch] Salteamiento, latrocinio. Panunulisán, pang-haharang, pangloloob, paniniil.

Bright, a. [bráit] Claro, reluciente; esclarecido, ingenioso. Makintab, maningning; malinaw; buháy ang loob, matalinò.

Brighten, v. [bráiten] Pulir, bruñir, dar lustre; avivar, agusar el ingenio. Pakintabin, pakinisin, palinawin; buhayin, palakasin ang loob.

Brightness, v. [bráitnes] Lustre, esplendor, brillantez; agudeza de ingenio. Kintab, kinis, ningning; katalinuan.

Brilliancy, n. [bríliansi] Brillantez. Ningning, kislap, dilag.

Brilliant, n. [bríliant] Brillante. Brillante, batong maningning.

Brilliant, a. [bríliant] Brillante. Maningning, makislap, makináng, makintab.

Brilliantly, adj. [bríliantly] Espléndidamente. May kaningningan, may kainaman.

Brim, n. [brim] Borde, labio de una vasija. Gilid, bunganga ng isang sisidlan.

Brim, v. [brim] Llenar hasta el borde; estar de bote en bote. Punuin, paapawin.

Brimful, adj. [brímful] Lleno hasta el borde. Pagawpaw, punó hanggang sa bungangà ng sisidlan.

Brimfulness, n. [brímfulnes] El estado de estar lleno hasta el borde. Ang pagkapunô hanggang sa labì ng sisidlan.

Brimstone, n. [brímston] Azufre. Asupré.

Brindle, adj. [brindl] Salpicado de varios colores. Batikbatik, bulik.

Brindle, n. [brindl] Variedad de colores. Batik.

Brine, n. [bráin] Salmuera. Patís, sawsawan, ketsap.

Brine, v. [bráin] Embeber en salmuera. Asnán, paalatin.

Bring, v. [bring] Traer. Magdalá rito, dalhin dito.

Brinish, adj. [bráinish] Salado. Inasnán.

Brinishness, n. [bráinishnis] Sabor de sal. Lasang asin, maalat.

Brink, n. [brink] Orilla, margen, borde. Gilid, tabí, pangpang.

Briny, adj. [bráini] Salado. Inasnán, maalat.

Brisk, adj. [brisk] Vivo, alegre, jovial. Maliksí, masaya, magaan ang katawan.

Brisk up, v. [brisk up] Avanzar con viveza; regocijarse, alegrarse. Magpakagaan ng katawan, magpakasayá.

Brisket, n. [brísket] El pecho de un animal. Dibdib ng hayop.

Bristle, n. [brísl] Cerda, seta. Tutsang, sungot.

Bristle, v. [brísl] Erizar, poner derechas las cerdas ó puas el animal que las tiene. Manindig ang tutsang.

Bristly, adj. [brístli] Cerdosa. Matutsáng.

British, adj. [brítish] Británico. Taga Britanya ó ukol sa Britanya.

Briton, n. & adj. [brítæn] Breton. Taga Britanya ó ukol sa Britanya.

Brittle, adj. [brítl] Quebradizo, fragil. Babasagín, marupok, mahunâ, mahinà.

Brize, n. [bráiz] Tábano. Bangaw.

Broach, n. [bro-ch] Asador, espeton; un instrumento de música; un instrumento de relojeros. Isang kasangkapang matules; isang kagamitan ng mga músiko; isang kagamitan ng mga manggagawà ng relos.

Broach, v. [bro-ch] Espetar, barrenar. Bumutas, butasin.

Broad, adj. [brod] Ancho, abierto. Malapad, malwang; malwat.

Broaden, v. [bródn] Ensancharse. Lumwang, lwangan, lumapad, laparan.

Broadness, n. [bródness] Anchura. Lwang, lapad.

Brodekin, n. [bródkin] Borceguí. Borsegí.

Brogue, n. [brog] Idioma corrompido. Salitang utal.

Broil, n. [bróil] Tumulto, alboroto, riña. Kagulo, kaingay, away.

Broil, v. [bróil] Asar carne sobre las ascuas. Mag-ihaw, magsalab, magdangdang, magdaráng.

Broke, v. [broc] Hacer de corredor. Mag-corredor.

Brokenhanded, adj. [brókn jánded] Manco. Kimaw.

Brokenhearted, adj. [brokn járted] De corazon quebrantado. Bagbag na loob.

Broker, n. [bróker] Corredor. Corredor.

Bronchial, adj. [brónkial] Bronquial. Nauukol sa bagà.

Bronchic, adj. [brónkik] Bronquial. Nauukol sa bagà.

Bronze, n. [bronz] Bronce. Lahok ng mga metal na tila tansong pulá.

Brooch, n. [bruch] Broche. Espile sa dibdib.

Brood, n. [brud] Progenie, raza, casta. Lahì, angkán.

Brood, v. [brud] Empollar, cobijar. Yumungyong, umakay.

Brook, n. [bruk] Arroyo. Batis.

Brook, v. [bruk] Sufrir, tolerar. Magtiis, magbatá, magparaan.

Broom, n. [brum] Escoba. Walís, lawis.

Broomstick, n. [brúmstik] Palito de escoba. Tingting.

Broth, n. [broz] Caldo. Sabaw.

Brother, n. [bródzer] Hermano. Kapatid [na lalake].

Brotherhood, n. [bródzerjud] Hermandad, fraternidad. Pagkakapatiran.

Brother-in-law, n. [bródzer-in-lo] Cuñado. Bayaw.

Brotherless, adj. [bródzerles] Persona que no tiene ningun hermano. Walang kapatid.

Brotherly, adj. [bródzerli] Fraternal. Parang kapatid.

Brougham, n. [bró-am] Carruage. Karwahe.

Brow, n. [bráu] Ceja. Kilay.

Browbeat, v. [bráubit] Mirar con ceño. Kumindat.

Brown, adj. [bráun] Mereno, castaño. Kuyomanggi.

Brownish, adj. [bráunish] Lo que tira á moreno ó castaño. Tila kuyomanggi.

Browse, n. [bráuz] Pimpollos, renuevos. Supling, swí.

Browse, v. [bráuz] Ramonear, pacer, comer las ramas, etc.. Manginain ng mga. usbong, dahon, ibp.

Bruise, n. [bríuz] Magulladura, golpe. Lamog, bugbog.

Bruise, v. [bríuz] Magullar, golpear. Bumugbog, lumamog.

Bruiser, n. [briúser] Pugil; un instrumento de los ópticos. Taong malakas na walang galang; isang kagamitan ng mga manggamot sa matá.

Brunette, n. [briunét] Morena, trigueña. Babaing may pagkakuyomanggi.

Brunt n., n. [brunt] Choque ó encuentro violento, golpe, accidente, desastre. Banggâ, untog, kapahamakan, sakunâ.

Brush, n. [brush] Cepillo. Sepilyo.

Brush, v. [brash] Acepillar. Sepilyuhin.

Brushwood, n. [brashwud] Matorral, zarzal. Kadawagan, kaugoygoyan.

Brustle, v. [brésl] Crujir, chillar. Humaginit, humiging.

Brutal, adj. [briútal] Brutal, salvaje, cruel. Tila hayop, mabaksik.

Brutality, n. [briutáliti] Brutalidad. Kahayupan.

Brute, n. [brut] Bruto. Hayop.

Brutish, adj. [briútish] Brutal, bestial. Tila hayop.

Bryony, n. [bráioni] Nueza blanca. Lipay.

Bubble, n. [bébl] Burbuja. Bulâ, bulubok, bulwak.

Bubble, v. [báebl] Burbujear. Bumulâ, bumulubok, bumulwak.

Bubbly, adj. [bébli] Espumoso. Mabulâ.

Buccaneers, n. [boecanírz] Filibusteros. Mga tulisang dagat sa amérika ayon sa mga ingglés.

Buck, n. [bæc] Gamo. Usang lalake.

Bucket, n. [bæket] Cubo, pozal. Timbâ, baldé.

Buckle, n. [békl] Hebilla, bucle. Kulot [ng buhok.].

Buckle, v. [békl] Hebillar. Kulutin.

Bud, n. [bad] Vástago, pimpollo. Buko; usbong.

Bud, v. [bad] Brotar, estar en flor. Bumuká, bumulaklak.

Budge, v. [bædch] Moverse, menearse. Kumilos, gumalaw.

Budget, n. [bédchet] Talego portatil. Bayong na may lamán.

Buff, n. [bæf] Piel curtida del búfalo. Katad ng kalabaw.

Buffalo, n. [búfalo] Búfalo. Kalabaw.

Buffet, n. [béfet] Aparador, alacena. Aparador, páminggalan.

Buffeter, n. [báfeter] Púgil. Táong tampalasan.

Buffle, v. [báfl] Confundirse. Malinglang, malito, matulig.

Buffon, n. [bæfún] Bufón, truhan. Payaso, púsong.

Buffon, v. [béfun] Burlar, chocarrear. Magpatawâ, magpusong, magpayaso.

Buffonery, n. [béfunæry] Bufonada, bufonería; chanzas bajas; majadería. Pagpapatawa, pagbibirô; pamumusong.

Bug, n. [bæg] Chinche. Surot.

Bugbear, n. [bægbar] Espantajo. Panakot.

Buggy, adj. [bágui] Chinchero. Masurot.

Buggy, n. [bágui] Calecin. Kalesin.

Bugle, n. [biúgl] Corneta de monte ó trompa de caza. Tambulì, pakakak.

Build, n. [bild] Estructura. Pagkakaakmà ng gusalì ó bahay.

Build, v. [bild] Edificar, construir. Magtayô ng gusalì gumawà ng bahay.

Building, n. [bílding] Edificio. Gusalì, bahay.

Bulb, n. [bælb] Bulbo. Bukba.

Bulk, n. [bælk] Tamaño, bulto, masa, volumen. Lakí, kapal.

Bulky, adj. [bálki] Voluminoso, corpulento, abultado, grande, pesado. Makapal, malaki, mabigat.

Bull, n. [bul] Toro; bula pontificia. Toro, bakang lalake; bula ng papa.

Bull-baiting, n. [búl-beting] Combate de toros y perros. Labanan ng mga toro at aso.

Bull-beef, n. [búl-bif] Carne de toro. Laman ó karné ng toro.

Bull-dog, n. [búl dog] Perro de presa. Asong pangaso.

Bullet, n. [búlet] Bala de metal. Punglô, bala.

Bulletin, n. [búletin] Boletin, noticias de oficio. Pahayagan ng mga hanap-buhay at kalakal.

Bullion, n. [búliæn] Oro en tejos, ó plata en barras y sin labrar. Gintô ó pilak na dî pa nadadalisay.

Bullock, n. [búlæk] Novillo. Bulo, guyang toro.

Bully, n. [búli] Espadachin, rufian. Taong masama at hambog.

Bully, v. [búli] Insultar; fanfarronear. Lumapastangan; maghambog.

Bulwark, n. [búlwærk] Baluarte. Munting kutà; kublihan sa kalaban.

Bumblebee, n. [bámblbi] Avispa. Bubuyog.

Bump, n. [bæmp] Hinchazon. Pamamagâ.

Bump, v. [bæmp] Dar estallido como una bomba. Pumutok na parang isang bomba.

Bumpkin, n [bémp-kin] Patan, villano, rústico. Taong hamak, taong walang turò, taong bastos.

Bunch, n. [banch] Racimo, manojo, atado. Bwig, bigkis.

Bunch, v. [banch] Atar. Magbigkis.

Bunchy, adj. [bánchi] Racimoso. Mabwig.

Bundle, n. [bándl] Atado, mazo. Bigkis, talì, balot.

Bundle, v. [bándl] Atar, empaquetar, envolver. Bigkisin, talian, balutin.

Bung, n. [bæng] Tapon ó tarugo. Tapón ó pasak.

Bung, v. [bæng] Atarugar. Tapunán ó pasakan.

Bunghole, n. [bángjol] Boca, el agujero por el cual se envasan los licores en las pipas. Bungangà ng bariles.

Bungle, v. [bángl] Chapucear, chafallar. Gawín kahit papaano.

Bunk, n. [bænk] Tarimon. Hígaan, papag.

Bunt, n. [bænt] Hinchazon. Pamamagâ.

Bunt, v. [bænt] Hincharse. Mamagâ.

Buoy, n. [buoi] Boya. Boya, palutáng.

Buoy, v. [buoi] Boyar, mantenerse sobre el agua. Magpalutáng.

Buoyancy, n. [buó-iansi] Fluctuacion. Pagpapalutáng.

Buoyant, adj. [buó-iant] Boyante. Magaan, masayá.

Burden, n. [bárden] Carga. Pasán, sunong.

Burden, v. [bárden] Cargar. Pumasan, sumunong.

Burdensome, adj. [bárdensam] Gravoso, molesto, incómodo. Mabigat, mahirap dalhin.

Burdock, n. [bárdoc] Bardana. Mores.

Bureau, n. [biu-ro] Armario con cajones, escritorio, bufete; departamento del gobierno. Aparador, mesang sulatán; kágawaran.

Burglar, n. [búrglar] Ladron, salteador. Magnanakaw, mangloloob.

Burial, n. [bérial] Entierro. Paglilibing, pagbabaón.

Burial place, n. [bérial-ples] Cementerio. Líbingan, báunan.

Burier, n. [bérer] Enterrador, sepulturero. Manghuhukay.

Burin, n. [biúrin] Buril. Kasangkapan ng mámamanday ng ginto't pilak.

Burn, n. [bærn] Quemadura. Pasò, paltos.

Burn, v. [bærn] Quemar. Mapasò, masunog, magpaltos; sumunog, pumasò.

Burnable, adj. [bérnabl] Combustible. Susunugín, susupukín.

Burner, n. [bérner] Quemador. Tagasunog, mánununog.

Burnish, v. [bérnish] Bruñir; tomar lustre. Bulihin; pakinangín, pakinisin.

Burr, n. [bær] Lóbulo ó pulpejo de la oreja. Pingol ng tainga.

Burst, v. [bærst] Reventar, estallar. Pumutok, sumilakbo, sumabog.

Burst, n. [bærst] Estallido, rebosadura. Putok, silakbo.

Bury, v. [béri] Enterrar, sepultar. Maglibing, magbaón.

Burying, n. [bériing] Entierro, exequias. Paglilibing.

Bush, n. [bush] Ramo, arbusto, mata, matorral. Sanga, mababa't mayabong na halaman, dawag.

Bush, v. [bush] Crecer espeso. Yumabong, gumubat.

Bushel, n. [búshel] Fanega. Kabán.

Bushy, adj. [búshi] Espeso, lleno de arbustos. Masinsin, mayabong, masanga, malagô.

Busiless, adj. [bíziles] Desocupado, ocioso. Walang gawâ, pagayongayon.

Busily, adv. [bízili] Solicitamente, diligentemente. May kaliksihan, may kasipagan.

Business, n. [bíznes] Empleo, oficio, asunto, negocio. Kalagayan, pagkabuhay, hanap-buhay.

Bust, n. [bust] Busto. Busto, larawang ulo ó kaya'y hanggang kalahatian ng katawan.

Bustle, n. [bæsl] Bullicio, ruido, alboroto. Kaingáy, kaguló, higing, alingawngaw.

Bustle, v. [baæsl] Bullir, hacer ruido ó estruendo. Mag-ingay, magpaalingawngaw.

Busy, adj. [bísi] Ocupado. May ginagawâ.

Busy, v. [bísi] Ocupar, emplear. Gumawâ, magmasipag.

But, conj. [bat] Sino. Kundî, liban, lamang, bagkus.

But, prep. [bat] Pero. Ngunì, datapwà.

Butcher, n. [búcher] Carnicero. Magkakarné, mangkakatay ng hayop.

Butcherly, adj. [búchoerli] Sanguinario, bárbaro. Mabagsik, tampalasan.

Butler, n. [bátler] Despensero de algun señor. Kátiwalà sa mga alak at pagkain.

Butlership, n. [bátlership] Oficio de despensero. Tungkuling pagka-katiwalà sa mga alak at pagkain.

Butt, n. [boet] Terrero. Malaking bariles.

Butt, v. [boet] Topar, topetar. Mábanggâ, mábunggô.

Butter, n. [bátter] Mantequilla. Mantekilya.

Butter, v. [bátter] Untar con mantequilla. Magpahid ng mantekilya.

Butterfly, n. [báterflay] Mariposa. Paróparó.

Buttermilk, n. [bátermilk] Suero de manteca. Gatas na walang halò.

Buttery, adj. [báteri] Mantecoso. Mamantikà, may mantekilya.

Buttery, n. [báteri] Despensa. Páminggalan.

Buttock, n. [bátoek] Anca. Baywang, pigî.

Button, n. [bátn] Botón. Butones.

Button, v. [bátn] Abotonar. Magbutones, ibotones.

Buttonhole, n. [bátnjol] Ojal. Ohales.

Button-maker, n. [batn-méker] Botonero. Manggagawà ng botones.

Buttress, n. [bátres] Estribo, apoyo, sosten. Estribo, alalay, pangpatibay.

Butyraceous, adj. [baitécies] Mantecoso. Mamantikà.

Buxom, adj. [bécsoem] Obediente, docil; vivo, alegre. Masunurin, mabaít; maliksí, masayá.

Buy, v. [bay] Comprar. Bumilí, mamilí.

Buyer, n. [báyer] Comprador. Tagabilí, mámimili.

Buzz, n. [bæz] Susurro, murmurio. Haging, haginit.

Buzz, v. [bæz] Sumbar; cuchichear. Hamaging; humaginit.

By, prep. [bay] Por, con. Sa, ni, ng, sa pamamagitan.

Bramble, n. [brámbl] Zarza, arbusto espinoso. Dawag, mababang punong kahoy na matinik.

Bran, n. [bran] Salvado. Darak.

Branch, n. [branch] Ramo, a. Sangá.

Branch, v. [branch] Ramificarse. Magsangá.

Branch, a. [branch] Ramo. Kasanga.

Brand, n. [brand] Tizon, marca ó sello. Sigsig; tandâ ó tatak.

Brand, v. [brand] Marcar, herrar. Markahan, tandaan.

Brandiron, n. [brándairen] Marca, el hierro. Pangmarka ó panatak.

Brandish, v. [brándish] Blandir, ondear. Wagayway, wasiwas.

Brandnew, a. [brándnu] Flamante. Maningas, mapusok.

Brandy, n. [brándi] Aguardiente. Agwardyente.

Brangle, n. [bránggl] Quimera, disputa. Káalitan.

Brangle, v. [bránggl] Reñir, disputar. Makipagkaalit, makipagtalo.

Brasen ó brazen, a. [brézn] Hecho de bronce. Yari sa tansong dilaw.

Brassier, n. [brézer] Latonero, brasero. Ang marunong gumawâ ng mga kasangkapang tansong dilaw.

Brass, n. [bras] Bronce. Tansong dilaw.

Brassfounder, n. [brásfaunder] Fundidor. Mangbububò ng tansong dilaw.

Brassy, a. [brási] Lo que participa de la calidad del bronce. Tila tansong dilaw.

By, adv. [bay] Cerca, al lado de. Sa tabí, malapit sa.

By-bye, [baybáy] Adiós. Adiós, paalam.

By-end, [bay-énd] Interes particular. Masákit sa sarili.

By-gone, adj. [báy-gon] Pasado. Nakaraan, nagdaan, lipas na.

By-law, n. [bay-lo] Ordenanza, ley. Tagubiling, kautusan.

By-name, n. [bay-ném] Apodo. Palayaw.

Bypath, n. [báypaz] Senda descarriada. Landas na paligaw.

Byroad, n. [báyrod] Camino oscuro. Daang tagô.

By-stander, n. [bay-stánder] Miron, mirador. Nanonood.

By-view, n. [bay-víu] Fin particular. Sariling tanaw, sariling masákit.

By-walk, n. [báy-uok] Paseo oculto. Daang bukod.

By-way, n. [bay-ue] Camino desviado. Daang kublí.

Byword, n. [bay-uerd] Dicho, proverbio, refran. Kasabihán, kawikaan, bukang bibig.

C

Cab, n. [cab] Cab, una especie de vehiculo. Kab, kalesang inglés na tila rokabay.

Cabal, n. [cabál] Cábala, sociedad de personas unidas para alguna conjuracion ó intriga. Katipunan na may bantâ.

Cabal, v. [cabál] Maquinar, tramar. Magbantâ, mag-akalà ng isang laláng.

Cabbage, n. [cábedch] Berza, repollo. Repolyo.

Cabbage, v. [cábedch] Cercenar, hurtar retazos. Magtalop ng balat, umumit ng mga retaso.

Cabin, n. [cábin] Cabaña, choza. Dampâ, sálong, kubo.

Cabin, v. [cábin] Vivir en cabaña ó choza. Manahán sa dampâ.

Cabinet, n. [cábinet] Gabinete, escritorio. Mesang sulatan.

Cabinet-maker, n. [cábinet-méker] Ebanista. Manggagawà ng mga mesang sulatán.

Cable, n. [kébl] Cable. Kable pahatid-kawad.

Cablet, n. [kéblet] Remolque. Hila.

Caboose, n. [cabús] El fogón ó cocina á bordo de un barco. Ang kúsinaan sa sasakyang dagat.

Cacao, n. [kéco] Cacao. Kakáw.