Part 2
JAN. Wij fijn hé, moeder?... Tweemaal!... Bij ’t Museum eens—en bij de Schans nog is, waar moeder?... En ’n bakkies ’r achter, vader—’n bakkies met zoo dik de epaulette van goud—enne ’n smerisse op hengste—enne slaan as die eene knol dee!... De vlag van de sigare-winkel zit an de takke van de boome vast, vader... As ’k beter wor—bijtijds watte?—ken ìk ’m los make, hé?...
THIJS. Om weer na beneje te blikseme, aap—en nog is je rug te breke....
JAN (luidruchtig). Hù! Hù!... As d’r geen smeris op me hiele zit, klim ik zoo hoog as de afleijer op de toren (uit de kom drinkend die Bet ’m voorhoudt). Da’s lekker, hoor! ’k Heb ’n dorst of ’k haringkoppe gevrete heb. Nog ’n scheut, moeder!
BET. Nee. Zoo’n boel is niet goed—kind, wat zweet je of je gehold heb....
JAN. Geef nou nog wat! ’t Kost ommers niks!... Een met ’n steek van goud op het me gedag gezeid, vader... Die dee zoo.... En de voorste mensche gonge nog opzij, vader. Ze zeeje allemaal: laat die jonge met z’n lamme beene nou kijke.... As juillie maar geen lamme beene krijgt zee ik—dankie moeder (drinkt gulzig de tweede kom, die Bet ’m voorhoudt, terwijl voortpratend)... Enne ’n kerel met zoo’n dikke buik hè-’k telkes an z’n jas getrokke of ’n ander ’t dee—’n nek had-ie as ’n speenvarreke, hèhèhè!...
BET. Nou stop ’k je kussen wat in—en dan wees je niet zoo druk—je leit anders weer de heele nacht wakker...
JAN. En me benne in ’t Vondelpark geweest, zeg (het laatste tot Sien, die weer de trap af komt). De zwane hadde zoo’n kleine plas om in te baje—de rest lee nog toe... Met z’n tweëe liepe ze tot an de wagen—enne ’n honger as ze hadde! De korste brood vratte ze zoo uit je poot. Wedde da-jij ze niet uit je poot durft late vrete! Heb-ie die hond gezien, moeder, die de mannetjeszwaan in z’n lurve wou neme?... Dan maakt-ie met z’n vlerke zoo’n bereddering da-je je ooge mot dichtknijpe van de wind.... As ik ’n zwaan was, zou ’k die krenge van honde ’n tik voor d’r bek geve da-ze d’r scheel van zagge!... Wat leit ’r ’n zand op me deken. Toe maar....
BET. Gelijk het-ie.... Hoe komt ’r nou zànd?...
THIJS. Me hebbe de lijn van de brug door ’t raam gevierd.
BET (het zand wegslaand). Of ’t niet langs de trap had gekend! (grommend) Werachentig, zóo as ’k van huìs ben....
THIJS (tot Jacob). Wat zee ’k?
JACOB. Dan mot je ’t maar erges anders neerzette.... Je ken je níet roere....
BET (nijdiger). Staat ’t jóú ín de weg?...
JACOB (bot). ’t Staat mijn in de weg—ìk leg as ’n hond....
BET (met bedoeling). Mijn staat zoo’n bóél in de weg—zoo’n bèrg waar ’k me mond over hou.... Je het wel erger gelege—as hiér op de grond....
JACOB (ingehouden). Begint ’t gemier weer?—’k Hèb beroerder gelege—zés maande—smijt ’t me voor me voete as je d’r lol in het....
BET (tot Lammersen). Da’s nou ’n man van bij de vier en twintig, die ’n ziek schaap nog geen liggíng gunt....
JACOB. Dat doe ’k wel....
BET. Dat doe je níet....
JACOB (driftiger). Dat doe ’k wèl.... Maar as je ’m na ’t Gasthuis had late brenge—as de dokter zee—en niet zoo’n kop had getoond van af October, zou alles anders zijn geloope—(tot Lammersen) je ken me geloove: ’k heb verdomd remathiek in me poote van ’t legge op de grond—’k ken de messe haast niet tege de slijpsteen houe.... Da’s me klacht....
SIEN (koffie die ze terwijl gezet heeft in de kommen schenkend). Kruip dan in de bedstee, neetoor en jammer zoo niet—mijn me zorreg om op de grond te slape....
THIJS. En mijn ook. Ik heb in geen weke ’n oog toe gedaan. Zoo as ’k leg, mot ’k prakkezeere—nee ik geen koffie—dan zie ’k heelemaal geen kans...
LAMMERSEN (slurpend)... Voor wat?
THIJS. As ’k koffie drink ken ’k geen seconde slape...
LAMMERSEN. Hahaha!—Da’s bij mijn ’t omgekeerde—as ik slaap ken ’k geen koffie drinke, hahaha!
BET (lachend). Daarin ben jij de eenige niet!
LAMMERSEN. Dat zit nog! Aal—merk je hoe stil de muize hiernaast benne nou de poes op de loer leit?—Aal ken van alles as ze slaapt—tege mijn gaat ze hardop tekeer in d’r dróóme, hahaha!—en ik zelf pruim van gewoonte de heele nacht door... Mot je?
THIJS. Nee.
JACOB (uit de toegestoken doos ’n pruim nemend). Dankie (hamert een nagel in ’n schaar).
JAN. Laat-ie ophoue, moeder—’t dreunt zoo door me harsens....
BET. Of-ie niet ken ophoue, Jacob?
JACOB. ’k Ken ze toch niet zoo aflevere! Stop je vingers in je oore, jò—drie tikke en ze benne d’r... Hou is vast, vader.
BET (Jan de kom aan de lippen zettend). Zoo hoor je niks—zuinige slokkies—niet zooveel gelijk....
LAMMERSEN. Da’s de pest voor ’m.
BET. Ach kom—enkel de bojem met sachelien—zuig maar op ’t brokkie, Jan.
JAN (naar de zij van het raam roepend). Dag mottige!
LAMMERSEN. Tege wie hei-je ’t, jò?
JAN. Tege de lantaarn-opsteker... Kijk maar: een, twee, drie, hup—enne ’t lichie brandt—Da’s zoo’n kreng! As je ’m met ’n urret in z’n nek blaast, laat-ie z’n lantares in de steek om je na te zette... Da-was ’n keet, hoor!
THIJS. Ja—en ’n keet was ’t ook—’k zou d’r maar niet zoo groos op gaan!—da’k je van ’t pelisiebero heb motte afhale voor ’n verbaal voor de ingesmete spiegelruit... ’t Is zóó’n duvel geweest, Lammersen, dat ’r geen dag zonder de een of andere schooierstreek voorbijging—en as-die ’t nou nòg flikke kon, ha-je nog last met ’m....
JAN. Hù! Hù!... Nou doene ze me lekker niks met d’r verbaal... Ze benne ’t lang vergete....
THIJS. Jou doene ze niks, nee—mijn dubbel as ’t voor ’t Gerecht komt—daar snapt-ie nou niks van, zoo’n kind!
JAN. Dan mo-je me maar ’n paar weke late bromme, vader... Wat zè-jij, Jacob?... Ken ik ’t hellepe as-die door ’n ruit keilt! En d’r wàs al ’n barst in....
THIJS. Ja, ja—’t is goeie....
ZESDE TOONEEL.
De vorigen, Riesje Bonnet.
RIESJE (over de onderdeur).—Vollek!
JAN. Vollek, vader!
THIJS (bij de trap).—Wie daar?
RIESJE. Kompelement van pa of je effen....
BET. Kom d’r in, kind.
RIESJE. Nee, juffrouw—pa wacht ’r op—of je effen twee kissies sigare weg wil brenge met de quitantie d’r bij....
THIJS. ’k Trek me jas an en ’k veschijn!
JAN. En me blomme, Riesie?
BET. Daar mag-ie niet om vràge....
JAN. As ze nou toch beloofd benne!
RIESJE. We vergete ’t niet, Jan! Je krijgt ’r ’n heele zooi....
JAN. Help-ie ’t dan nog is onthoue?
RIESJE. Beloof ’t, hoor! Dàààg! (af met Thijs).
ZEVENDE TOONEEL.
Bet, Jacob, Sien, Jan, Lammersen.
BET. Wat ’n meid voor amper twaalef!
SIEN. Maar witjes—zulleke binnevetters motte d’r nog gebore worde. Ze leve van wind om te potte! As vader zich nou wèl in ’t zweet loopt, ken-ie drie-, viermaal voor z’n kruierscente werom komme....
BET. Motte die ook weer over de hekel? Het-ie niet twee keer ’n flesch wijn gezonde om te versterke?...
SIEN. Die jij en vader uitgedronke hebbe, hahaha! Wij mochte d’r na kijke....
BET. Mocht hij voor de dokter, taddik!
SIEN. Is hìj ’r dan door angesterkt!... Laat-ie liever op tijd betale....
BET. Ver zel je met zoo’n giftige tong komme! Werachentig ’t is waar, buurman—me hebbe beste mensche an ze. Toe ze d’r kopere bruiloft vierde—eergistere—het Jan ’n borretje soep gekrege, met vleeschballetjes ’r in—waar Jan?...
JAN. Fijn hoor! ’k Hè-d’r de heele nacht van wakker gelege! ’t Vet zwom d’r op!
BET. Enne toe nog is ’n reep taart in de avond—waar, Jan?
JAN (klukkend van genot). Met zullekke ende sekade! ’k Wou dat-ze morrege weer twaalef jaar getrouwd ware!
LAMMERSEN. Dan kom ìk met me eene poot an de beurt, Jan!
JAN. Dat kè-je an je hart voele! Hù! Jij krijgt ’n pakkie pruimtabak! Voor jou bakke ze geen taartemik! Hèhèhè!
LAMMERSEN. Je ken niet wete, rakker, wat ’r voor mijn in ’t vet leit. Afkloppe! Afkloppe! D’r leit wat anders as tulband in ’t vet....
ACHTSTE TOONEEL.
De vorigen, Aaltje.
AALTJE (opgewonden de trap af haastend). Jewel! Jewel! Docht ’k ’t niet! Hé-’k niet gezeid da-je na de Prinsegracht mot! Wij sappele ons dood—en hij: ’n boodschap is ’m nog te veel!
LAMMERSEN. Voor jóú is me niks te veel, patroon! As je van kastanjes geen last van je galsteene kreeg, haalde ’k de kastanjes van de hééle wereld voor jóú uit ’t vuur.
AALTJE. ’k Ken jouw vuur misse....
LAMMERSEN. ’n Waschvrouw zònder vuur, da’s ’n bakker zonder deeg!
AALTJE. De schele in ’t kolehok opsluite! Ze moste jóú opsluite, maar erges anders....
LAMMERSEN. Die hé-’k pas voor d’r jaardag ’n half dozijn frontjes-voor-mezelf kedo gegeve!...
SIEN. Voor jezellef? Daar hè-jìj veel an gehad, Aal!
AALTJE. Nou? As je te lui ben, zeg ’t dan maar ineene! Z’n verstandskieze mot-ie nog krijge!
LAMMERSEN. Hahaha, as d’r geen lood in zat was ’k ze al voor ’n eeuw kwijt! Welk nommer van de Prinsegracht is ’t patroon?
AALTJE. Dat zei je wel hoore! Me zelle voor jou ’n ottemebiel neme....
LAMMERSEN. ’n Ottemebiel voor de schoone waschies met ’n sjefeur—ga jij mee rondbrenge, Sien?
SIEN. Derek! En rij je mijn dan morrege na de febriek, hahaha!
LAMMERSEN. Hoeveel paardekracht krijge me, patroon?
AALTJE. ’n Ezel die páárdekracht mot!...
LAMMERSEN. Daar zeg ’k niks op. Da’s de kurk op de flesch. Dag Bet—dag jongen....
JAN. Ga je strakkies nog wat op de harmonica spele, buurman?
LAMMERSEN. Hoor jij dat zoo graag—nou as me vrouw ’t wil, speel ’k ’n moppie....
JAN. Mag-die, juffrouw, as-die van de Prinsegracht werom is?
AALTJE (korzelig). Of-ie wàt?...
JAN. Of buurman op de harmonica mag spele as-ie klaar met z’n boodschap is?
AALTJE. Dan mot je toch ommers ’n paar uur wachte, kind—eer-ie uit de kroeg komt....
LAMMERSEN. ’k Zal d’r niet een, pakke, Jan—enkel om jou te pleziere—ík op de harmonica en me vrouw op d’r poot—daar ken je van smulle! (op de trap).... Blijf-ie nog ’n getuigschrift van me geve, patroon?... Ze watertandt om me doopceel te lichte, hahaha!... Die Adam—in ’t Parredijs—wat ’n verhale!... Hoe het-ie háár niet gekend, hahaha!... Wasch- en Strijk-inrichting voor vijgeblaadjes, hahaha!... Mot ’k de meide over-vertelle—late de ijzers koud worde van ’t lache hahaha! Hahaha! Hahaha! (af).
AALTJE (tot Sien). God, god—stìk ’r nìet in!
SIEN (nalachend). Ken ìk ’t hellepe!... ’k Ben blij as ’k is lache mag, hahaha!
AALTJE. Help jij an cente om de meìde Zaterdag te betale? Overal terugkomme—kijk me berg papieretjes is! Blare loop-ie je an je poote om ’t waschgeld los te wurme—en as je in ’t onfatsoendelijke begint, neme ze ’n ander. Hèm is dat glad z’n zorreg. Mijn breekt ’t angstzweet uit! Me longe piepe van de bezetting—de meide verniele de fijnste overhemde—gister nog zoo’n gat in ’n borst geschroeid—wie mot dat vergoeie?—en geen rooie duit voor stijfsel en zeep.... Die kerel het makkelijk lache.... (achter het beschot klinkt gegier en geschreeuw). Hoor! As ’k me geen beene maak, stele ze weer me tijd! Hoor ’m bezig—je zou ’m... (af).
NEGENDE TOONEEL.
Bet, Jan, Sien, Jacob.
BET (tot Sien, die mee de trap op wil). Waar mot dat na toe....
SIEN. Mag ’k niet effen hiernáast?
BET (wantrouwend). Waarvoor hiernaast? (de hand boven de oogen leggend en de schaduw van ’n stappenden man ziend). Hier blijve!... Of ’k ’t niet in ’t snotje heb... (de man buiten fluit). Jewel! Fluit je hond! (nijdig de trap op en over de onderdeur vinnig pratend). As je maar deurloopt, hè? Mot je ’t met me dochter achter me rug anlegge, vuile kerel! (Een stem: „Wat mot je van mijn?”)... ’n Meid van nog geen achttien! As ’t maar gedaan is!... (Een stem: „Is de stoep vrij! Ben jij beduveld!”) ’k Ransel d’r net zoo lief dood, as je ’t maar...
JACOB (driftig de trap op). Laat mijn d’r is bij, moeder...
BET (drenserig-angstig). Nee toe Jacob—jij niet—nee geen gevecht—leg in Jezisnaam dat mes uit je hande...
JACOB (naast haar dreigend).... Je ben gewaarschouwd, brani—me làte niet voor ons huis fluite.... (Een stem: „Me late! Me late! ’k Zal zooveel fluite as ’k lust”... fluit).
JACOB. Ga op zij, moeder...
BET. Leg nou dat mes neer—je ben ’r pas ongelukkig door geworde—je komt ’r niet door...
JACOB (driftig het mes tegen den grond smijtend). Daar dan—’k kan ’t wel met me klauwe af....
BET (de bovendeur sluitend). Nee. Je gaat ’r niet uit... Wees jij nou de wijste... (fel tot Sien). Bè-je in je schik? Ellendeling van ’n meid! Ongeluk breng-ie an!...
SIEN (angstig). Heb ik die vent besteld?
JACOB (de trap afkomend). ’k Laat ’t voor jóú—de snotneus—nog niet droog achter z’n oore... (raapt ’t mes op). As ’k je met ’m zie, komt-ie niet gaaf uit me klauwe... (zit weer aan de werktafel).
BET (door den kier loerend). Kijk ’m afzakke, de schooier... (de trap af en fel tegen Sien). Da’s de laatste keer! Dat mot nòg is gebeure. Afspraakies make hier voor ’t huis...
SIEN (angstig). ’k Weet nie eens wie d’r stong! Hoe ken ’k dan...?
BET (feller). Dat lieg-ie! As ’k je niet tegenhiew, was je na buite geloope.... Hou je bek: ’k geloof je geen word.... Bij God, ’k wor d’r angstig van.... Dat neemt ’n faliekant einde met jou.... Heb-ie niks om hande? Benne je vader z’n kouse klaar...? Veruit! Nieuwe voete anbreije! (Sien begint mokkend te breien. Een stilte. Jacob’s slijpsteen snort).
JAN. Je had ’m op z’n ooge motte timmere, Jacob! As je ze ’n pomp in d’r maag geeft of ’n puist voor d’r neus, legge ze voor merakel.... (Een stilte.). Wat ’n loeder om te loope fluite, hè?... As je was komme bakkeleije, had-ie ’m gesmeerd, hè? (Een stilte). ’k Ben zoo heet, moeder...
BET. Zel wel overgaan....
JAN (klagerig). ’k Hé zoo’n dorst....
BET. Mot je nòg meer drinke? Daar ráák-ie van an ’t zweete....
JAN. Enne ’t trekt zoo over me ribbe—haal dan die lamme deken vort....
BET. Om je ’n kou te late vatte?... Is ’t zoo beter?...
JAN. As ’k drinke krijg....
BET. Eet liever straks ’n boterham, kind.
JAN (drensend). Nee... Drinke!... (op huilen af). ’k Hè zoo’n dorst....
BET (tot Jacob). Z’n hande gloeie! Zou ’k ’m....
JACOB. Wat ken water voor kwaad?... Misschien ha-je nièt met ’m motte uitgaan....
BET. Het de dokter niet gezeid: met ’n zachte dag zou ’k ’t prebeere....
JACOB. Prèbéére....
BET. Makkelijk klesse achteraf... (Jan water gevend). Meer krijg-ie vedaag niet—doe d’r làngzaam over, dan hebbie d’r meer plezier van!
JAN (na gulzig geslokt te hebben). Hè! Hè! ’k Wou da-’k as de zwane op de vijver van ’t Parrek lee, dan slurpte ’k me buik vol da’k as de buurvrouw zoo dik wier (een stilte). Daar gaat de bel van de winkel weer. „Geef me d’r van de twaalef”... ’k Wou dat ik d’r een had....
JACOB. Om in je broek te doen, jò!
JAN. Hù! ’k Hè vroeger de zwaarste endjes gerookt!
JACOB. Hak maar op, jò!... Van wie z’n cente?
JAN (vroolijk). As vader ’n endje liet slonzige, hèhèhè!—en van de straat hóópe!...
BET. Hèhèhè! Lekker!
JAN. As je ’t boveste blaadje d’r af plukt smake ze best—enne as ze ’r te lang op gelurkt hebbe, stop-ie ze in ’n pijp van ’n cent....
BET. ’k Had ’t motte zien ondeugende jongen!
JAN. Pieng. Pieng. Nou het-ie z’n twaalef om ’n dubbeltje... Zit jij te pruime, Jacob?
JACOB. Ja, jò.
JAN. Dat zou ikke niet motte. Slik-ie dat in—die smurrie van de tebak?
JACOB. Ja, jò (een stilte).
JAN. Pieng. Pieng. Weer een. Hij verkoopt ze maar, hè? As ik in segare dee, verkocht ’k ènkel stinkstokke—allemaal dezelfde—en de eene gaf ’k voor vier en de andere voor vijf en voor zes en voor zeven—ze merreke d’r toch geen mieter van!
JACOB. ’k Zou bij jóú motte weze....
JAN. Pieng. Pieng. Geholpe is-die. Gistere is-ie drie en veertig maal overgegaan—eergistere zes en zeventig keere....
BET. Hoe zoo’n kind ’t onthoudt....
JAN. ’k Heb toch niks anders te doen....
BET. En de prenteboeke die Riessie je te leen het gegeve?
JAN. Ken ’k droome! Wil je d’r is hoore?
BET. Nee—je maakt je te moe op de nacht....
JAN (terwijl Bet en Sien kousen stoppen en Jacob ’n beitel aanzet). Lang, zeer lang geleje woonde d’r in ’n ver, vreemd land ’n machtige koning. En die ze peleis blonk van ’t goud. As ’t feest was droeg-ie ’n jas van purper met allemaal diamante. En z’n troon was van diamante en z’n kroon was van jeweele... Benne die duur, moeder?
BET (moeilijk door ’r tranen sprekend). Wàt, kind?
JAN. Of diamante duur benne?
BET. Ja, jongen.
JAN. Huil je, moeder? Werom huil je?
BET (zich inhoudend). Ik huil niet, gekke jongen....
JAN. Wat snuit je dan je neus?
BET. Mag dat niet?
JAN. Hoe duur benne diamante?
BET. Dat ken ’k je niet voorrekene—van duizend en van tienduizend....
JAN. An me kouwe zool!... Zoo’n vuile steen-met-lichies tienduizend gulde? Wat hè-je d’r an? Zou jij d’r een motte, Jacob?... Voor an je vinger?
JACOB. Je ken d’r mijn tien thuìs brenge....
JAN. Hù!... Hù!... As je nog ruitemaker was! Om ruite te snije, wat moeder?... Au!...
BET. Wat scheelt ’r an?
JAN. Zoo’n verrekte scheut an me hart....
JACOB. Daar zit ommers je hart niet—je hart zit an je linkerkant....
JAN. Hù!... Zel jij wete! Bij de een zit ’t hier—bij de ander daar! Is ’t niet, moeder?
BET. Bij de meeste zit ’t nèrges—anders zou ’t ’n boel beter weze....
JAN. As ’k jou tien van die diamante in ’n pepieretje meebreng, ellek van tienduizend—hij is goed hoor!—hoeveel cente benne dat?...
JACOB. Da’s de ton uit de Staatsloterij—ik ben met minder tevreje...
JAN. Wat zou jij d’r mee doen?... Met zoo’n zak vol daalders?
JACOB.... Dan stak ’k me kop onder de pomp, om wakker te worde....
JAN. En dan?
SIEN. Dan kocht-ie zich ’n bed met ’n dozijn dekes, om niet langer op de grond te slape!
JAN. As ik dood ben, het-ie geen bed vannoodig, hé?
BET (schrikkend). Allemachtigste God, kind, zeg niet zulleke krankzinnighede!
JAN. De dokter het ’t toch zellef....
BET (driftig). Hou je mond! Je maakt iemand koud.... (staat op). Je ben werachentig niet wijs! (zoent hem, begint te huilen).
JAN. Au, moeder! Je drukt zoo op me....
BET. Val dan niet zoo dol uit, kind! (droogt zich de oogen, gaat naar ’r plaats terug).
JAN. Nou Jacob! As je je kop onder de pomp het gestoke.... Watte dan?
JACOB. Dan dronk ’k nog drie glaze water—en dan—en dan....
JAN. Hèhèhè! Mot ’k je daarvoor tien diamante van honderdduizend gulde—dat motte wel keie weze, hèhèhè!—meesjouwe, om je te late wassche en drinke....
JACOB.... En dan kochte me ’t huis hiernaast an de gracht van de dokter en me ginge rije in ’n bakkie met twéé paarde na ’t Kalfie—en....
JAN.... En ìk op de bok bij de koessier! Mag ’k moeder?
BET (glimlachend). Daar prate me nog wel over....
JAN. Zijn dan de cente op?
JACOB. Ken je begrijpe.... Me koope ’t huis d’r naast ook....
SIEN. Da ’s ommers de pastorie.... De kappelaan zel je zien komme....
JACOB. Dan neme me ’t andere om de hoek—is toch te huur....
BET. En je vader z’n takels hale me uit de lommerd, voor ze verstaan....
SIEN. En mijn geef je d’r twee voor me oore....
BET. Die mot zich weer toetakele.... Doe die gemeene kam uit je haar! Hoe kom-ie daar an?
SIEN. Van een van de meide gekrege....
BET. Gekrege.... Gekrege.... Jij krijgt alles....
JAN. Wees nou stil, moeder—(met aandrang). Wees nou stil!... Jacob vertelt toch!... Benne ze op, Jacob?
JACOB. Op? Da’s niet op te make! Stel je voor! Me kenne nog voor ’n nieuwe potkachel zorrege—die daar rookt je blare an je tong—en voor ’n kar met ’n ponnie met koper beslag—en voor ’n stel heele toffels—’k loop op me tandvleesch en voor ’n...
BET.... Voor ’n hardgebakken pannebrood—ja, ja, knap as me d’r voor morrege een los krijge....
SIEN. En voor ’n kaartje bij Carré—om de olifante te zien....
BET. Olifante.... Olifante.... Wie denkt ’r an olifante....
JAN. Lieg-ie niet? Ken je dat allemaal voor tien van die smerige steene koope?
JACOB. Mot ’k ’r ’n vloek op doen?
JAN. Jessis, Jessis!... Waar vin je die dinge?
JACOB. ’k Wou da-’k ’t wist....
JAN. Me kenne toch gaan zoeke?
BET. Nee, je vindt ze niet zoo dichtebij....
JACOB. An de hemel ken je ze plukke—is ’t niet moeder? Da’s meteen de manier om uit je hél te rake!
BET. Je mot niet van de hel prate, hè-’k je al zoo dikkels verboje! (zachter tot Jan). Jan, me lieve jongen, àl de sterre benne diamante—àl de sterre—da’s waar!
JAN. Hèhèhè, an me kouwe zool!... Pieng. Pieng. Alweer van de twaalef.... An de hemel.... De sterre?... Diamante?... Wat ’n lak! Mot je eerst ’n ladder hebbe, om d’r bij te kenne!
JACOB. Dach-ie dat ’t zoo makkelek gong?
TIENDE TOONEEL.
De vorigen, Bonnet, Riesje.
BONNET. Komme we niet ongelege?
BET. Nee meneer—ach wat ’n pracht van ’n blomme.... Mag-ie wel goed voor danke, Jan....
RIESJE. En je mot ze in water zette, om ze levend te houe....
JAN. Welbedankt meneer.
BONNET. Ze liet me niet met rust—toen hebbe we een van de bouquette stuk gebroke.... Ruik maar is, jongen....
JAN. Au! Sodeju, d’r zit ’n spijker in....
BONNET (lachend). ’n Spijker! Je zal je an ’n doorn geprikt hebbe....
RIESJE. Uitzuige Jan.... Draag-ie je oranjestrik nòg?
JAN. ’k Hé-d’r gezien—twéémaal.
BONNET. Hij ziet ’r goed uit—beter as de laatste keer.
BET. Met de avond, meneer—en met de koors.
BONNET. Is ’t nou na je zin, Ries?... ’t Is ’n beste meid—dat mag ’k gerust zegge—d’r gaat geen dag voorbij of ze vraagt hoe ’t met ’m gaat. Dat komt ’r van, Jan, as kindere niet na d’r ouwers luistere! Zou je nou nog in ’n boom klimme, om d’r ’n vlieger uit te hale?
JAN. Ja hoor! Die kleine meid van Bierman sting d’r zoo om te blerre. Zet je ze naast me bed neer, moeder?
BET. Daar in de melkkan.
BONNET. Dag Jan—kikker maar gauw op!
RIESJE. Dàààg! (z’n hand nemend). Beterschap!
BONNET. Dag juffrouw—dag Sien. (tot Bet). Hebbe we met de bruiloft niet te laat spektakel geschopt?
BET. Nee meneer—me hadde plezier in ’t zinge!
BONNET (op de trap). Thijs ken elk oogenblik terug komme—zoo heel ver heb ’k ’m niet gestuurd. Dag juffrouw.
RIESJE. Dag juffrouw. Dag Sientje. (bij de trap heel aarzelend)... Dag Jacob... (bij de deur). Dag Jan!
JAN. Dàààg Riessie!... (een stilte)... Waarom zee meneer jóú niet goeie-dag?
JACOB. Ja, ja. Omdat-ie me niet gezien het, zou ’k denke....
SIEN. An je!... ’t Meissie dorst ’t eerst toe hij vort was... Of ze d’r òns ook doorhale!...
JACOB. ’k Zel ’r niet van krepeere....
JAN. Al ha-je tien jaar gezete zee ’k je nog goeie-dag... Zet ze dichter bij me bed, moeder!
BET. ’k Ken de tafel toch niet onder de lamp wegtrekke....
JAN. Neem dan ’n stoel.
SIEN. Je most mijn zoo zanike!
BET. ’t Is niemedal Jan, me lieve, lieve jongen—zanik jij maar—ik ken d’r tegen.... Wie daar?
ELFDE TOONEEL.
De Dokter, Bet, Jan, Jacob, Sien.
DOKTER (over de onderdeur). Is de kruier thuis?
BET. Nee dokter—’n boodschap.
DOKTER. Wil je ’m zeggen dat ’k vannacht om vier uur gepord moet worden—vooral niet later—’k heb ’n verlossing buiten de stad....
BET. Me zalle d’r voor zorge, dokter.
DOKTER. Goeie avond!
BET. Dokter! Zou u d’r gelijk nog niet effen willen inkomme—hij het koors—’k ben met ’m uitgeweest, om ’n luchie te scheppe en de koningin te zien rijje....
DOKTER. Dan kom ’k liever àls ’k tijd heb in den loop van den avond—de wachtkamer zit vol. Tot zoolang kun je wel geduld hebben, niewaar Jan?
JAN. ’t Is niemedal, dokter—enkel wat warrem!
DOKTER. Flink zoo!... Vier uur—niet later—’t rijtuig is om half vijf besteld (af).